Eğitim ve Bilim Emekçileri Sendikası (Eğitim Sen), TBMM'de görüşmeleri süren 2027 yılı merkezi yönetim bütçe teklifine ilişkin açıklama yaptı. Yükseköğretim kurumlarına ayrılan kaynakların üniversitelerin ihtiyaçlarını karşılamaktan uzak olduğunu savunan sendika, bütçe tercihlerinin akademisyenleri, üniversite çalışanlarını ve öğrencileri olumsuz etkilediğini belirtti.
Türkiye'nin farklı üniversitelerinden temsilcilerin katılımıyla yapılan açıklamada, yükseköğretim kurumları için öngörülen 872 milyar liralık bütçenin önceki yıla göre yüzde 33,9 artırıldığı, ancak toplam bütçedeki payının azaldığı ifade edildi.
"Bütçeden yükseköğretime ayrılan pay geriledi"
Eğitim Sen'in değerlendirmesine göre, 2027 yılında merkezi yönetim bütçesi yüzde 44 büyürken yükseköğretim kurumlarına ayrılan kaynak yüzde 33,9 arttı.
Bu nedenle yükseköğretimin toplam bütçedeki payının yüzde 3,44'ten yüzde 3,20'ye düştüğü belirtilen açıklamada, söz konusu artışın enflasyon karşısında üniversitelerin ihtiyaçlarını karşılamaya yeterli olmadığı savunuldu.
Sendika, bütçe tercihlerinin yalnızca ekonomik değil, aynı zamanda siyasal ve sınıfsal sonuçları bulunduğunu belirterek kamu kaynaklarının eğitim, bilim ve sosyal haklar için daha fazla kullanılmasını istedi.
Faiz ödemelerine ayrılan kaynak yükseköğretim bütçesinin 4,6 katı
Açıklamada, 2027 yılı bütçesinde faiz ödemeleri için 3 trilyon 975 milyar lira öngörüldüğü, bu tutarın yükseköğretim bütçesinin yaklaşık 4,6 katına karşılık geldiği belirtildi.
Üniversitelere ayrılan ödeneğin yaklaşık yüzde 74'ünün personel giderleri ve sosyal güvenlik primlerinden oluştuğuna dikkat çeken Eğitim Sen, fiziki koşulların iyileştirilmesi ve araştırma altyapısının geliştirilmesi için ayrılan kaynakların yetersiz olduğunu savundu.
Açıklamada, bu ihtiyaçlara yönelik 96,3 milyar lira öngörüldüğü belirtilerek öğretim elemanı eksikliğinin giderilmesi ve güvenceli istihdamın artırılması çağrısında bulunuldu.
Üniversite öğrencilerinin barınma sorununa dikkat çekildi
Eğitim Sen, bütçe değerlendirmesinde üniversite öğrencilerinin barınma ve geçim koşullarına da yer verdi.
Sendikanın paylaştığı verilere göre, açıköğretim dışındaki yükseköğretim öğrenci sayısı 4 milyon 53 bin olurken kamu yurtlarındaki yatak kapasitesi yaklaşık 982 bin düzeyinde bulunuyor.
Açıklamada, öğrencilerin önemli bir bölümünün barınma ihtiyacını kendi olanaklarıyla karşılamak zorunda kaldığı belirtilerek ücretsiz kamu yurtlarının artırılması istendi.
Ayrıca karşılıksız burslardan her altı öğrenciden yalnızca birinin yararlanabildiği, aylık 4 bin liralık burs ve kredi tutarının öğrencilerin yaşam giderleri karşısında yetersiz kaldığı savunuldu.
Akademik ve idari personel için kadro talebi
Üniversitelerde görev yapan akademik, idari ve teknik personelin ekonomik koşullarına da değinen sendika, ücret artışlarının enflasyon karşısında yetersiz kaldığını belirtti.
Araştırma görevlilerinin güvenceli istihdam edilmesi, akademik kadro bekleyen personelin sorunlarının çözülmesi ve yükseköğretim tazminatı ile geliştirme ödeneğinin tüm çalışanları kapsaması istendi.
Eğitim Sen, vakıf üniversitelerindeki öğretim elemanlarının ücret ve iş güvencesine ilişkin yasal haklarının da eksiksiz uygulanması çağrısında bulundu.
"Üniversiteler ticarethane, öğrenciler müşteri değildir"
Açıklamanın sonuç bölümünde üniversitelerin bilimsel, idari ve mali özerkliğinin güvence altına alınması istendi.
Rektörlerin üniversite bileşenlerinin demokratik iradesiyle belirlenmesi gerektiğini savunan Eğitim Sen, öğrencilerden alınan katkı payları ve öğrenim ücretlerinin kaldırılmasını, karşılıksız bursların artırılmasını ve üniversitelere yeterli kamusal kaynak sağlanmasını talep etti.
Sendika, açıklamasını "Üniversiteler ticarethane, öğrenciler müşteri, emekçiler ucuz iş gücü değildir" sözleriyle tamamlayarak yükseköğretim bütçesinin toplumun ihtiyaçları doğrultusunda düzenlenmesi çağrısında bulundu.
