Türkiye İstatistik Kurumu (TÜİK) tarafından açıklanan işsizlik verileri, Van’da istihdam ve üretim alanında yaşanan sorunları yeniden gündeme taşıdı. Van’daki işsizlik oranının yüzde 12,7 olarak açıklanması, kentte işsizliğin Türkiye ortalamasının üzerinde olduğunu ortaya koydu. Açıklamada, söz konusu oranın gerçek işsizlik tablosunu tam olarak yansıtmadığı belirtilirken, mevcut verilerin dahi Van’ın istihdam alanında ciddi sorunlarla karşı karşıya olduğunu gösterdiği ifade edildi.
Van’daki işsizlik oranının Türkiye genelindeki oranın 4,4 puan üzerinde olduğuna dikkat çekilerek, kentin işsizliğin en yüksek olduğu ikinci il konumunda bulunduğu belirtildi. Özellikle gençlerin istihdama katılımında yaşanan sorunların altı çizilirken, Van’da iş bulma olanaklarının sınırlı olması ve üretim alanlarının yeterince gelişmemesi nedeniyle gençlerin geleceklerini başka kentlerde aramak zorunda kaldığı vurgulandı.
GENÇLER İŞSİZLİK VE EMEK SÖMÜRÜSÜYLE KARŞI KARŞIYA
Van’da gençlerin kamu kurumlarında işe girmeye çalışırken liyakat yerine torpil mekanizmasıyla karşılaştığı, özel sektörde ise düşük ücret ve emek sömürüsü gibi sorunlarla mücadele etmek zorunda kaldığı ifade edildi. Gençlerin istihdam edilebileceği alanların yetersizliğine dikkat çekilirken, tarımın gerilemesi, sanayinin gelişmemesi ve hayvancılık faaliyetlerinin sürdürülebilirliğini zorlaştıran koşulların kent ekonomisini olumsuz etkilediği belirtildi.
Mevcut ekonomik ve istihdam politikalarının Vanlı gençleri kent dışına yönelten bir tablo ortaya çıkardığı savunuldu. Kentte yeterli üretim alanlarının oluşturulamaması ve yeni iş olanaklarının geliştirilememesinin yalnızca işsizlik sorununu derinleştirmediği, aynı zamanda Van’ın ekonomik ve sosyal gelişimini de olumsuz etkilediği kaydedildi.
VAN’IN SORUNLARI İÇİN ORTAK YOL HARİTASI ÖNERİSİ
Van’da yaşanan sorunların çok boyutlu ve uzun süredir devam eden yapısal sorunlar olduğuna dikkat çekilerek, çözüm için yalnızca Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığının değil, ilgili diğer bakanlıkların da sorumluluk üstlenmesi gerektiği belirtildi. Kentin ekonomik sorunlarının çözümü için kurumlar arasında iş birliğine dayalı, kapsamlı ve uygulanabilir bir yol haritası hazırlanabileceği ifade edildi.
Bu süreçte Van’daki meslek odalarının ortak taleplerinin ve kent halkının beklentilerinin dikkate alınmasının önem taşıdığı vurgulandı. Meslek odaları ve iş dünyasının görüşlerinin çözüm politikalarına yansıtılmasıyla üretim, istihdam ve yatırım alanlarında somut adımlar atılabileceği belirtildi.
ÜRETİM VE İSTİHDAM ODAKLI YATIRIMLAR ARTIRILMALI
Van’ın ekonomik sorunlarının çözümüne yönelik öneriler arasında, kentte üretim ve istihdam odaklı yatırımların artırılması ilk sırada yer aldı. Tarımsal ürünlerin yalnızca ham madde olarak değerlendirilmesi yerine işlenerek katma değerli ürünlere dönüştürülmesini sağlayacak sanayi tesislerinin desteklenmesi gerektiği ifade edildi.
Gençlerin iş gücü piyasasına katılımını artıracak programların geliştirilmesi ve küçük ve orta ölçekli işletmelerin üretim ile yatırım kapasitelerini güçlendirecek desteklerin artırılması da öneriler arasında sıralandı. Ayrıca Van’ın ekonomik potansiyeline, mevcut kaynaklarına ve ihtiyaçlarına uygun sektörel yatırım programlarının hazırlanması gerektiği vurgulandı.
Bu önerilerin hayata geçirilmesiyle kentte yeni istihdam alanlarının oluşturulması, yerel işletmelerin güçlendirilmesi ve üretim kapasitesinin artırılması hedefleniyor. Özellikle tarım ve hayvancılıkla bağlantılı sanayi yatırımlarının desteklenmesinin, Van’ın ekonomik kalkınmasına katkı sunabileceği değerlendiriliyor.
“VAN’I KALKINDIRMA KOORDİNASYONU” KURULSUN
Van’ın kronikleşen ekonomik ve sosyal sorunlarının çözümü için kurumlar arasında güçlü bir koordinasyon mekanizması oluşturulması gerektiği belirtilerek, “Van’ı Kalkındırma Koordinasyonu” kurulması önerildi.
Öneriye göre, Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığı başta olmak üzere ilgili tüm bakanlıkların katılımıyla oluşturulacak yapıda, Van’daki meslek odaları, belediyeler ve iş örgütleri de yer almalı. Böylece kentin ihtiyaçları ortak bir zeminde değerlendirilerek üretim, istihdam ve yatırım politikalarının eş güdüm içerisinde yürütülmesi sağlanmalı.
Koordinasyon mekanizmasının yalnızca bir danışma veya değerlendirme platformu olarak kalmaması, somut hedefler doğrultusunda çalışması ve uygulanabilir bir kalkınma programı hazırlaması gerektiği belirtiliyor. Öneride ayrıca, planlanan çalışmaların hayata geçirilebilmesi için bütçeden bu koordinasyona özel bir pay ayrılması talep ediliyor.
Van’daki işsizlik sorununun çözümü için üretim ve istihdamı merkeze alan uzun vadeli politikaların hayata geçirilmesi gerektiği vurgulanırken, kurumların ortak hareket etmesinin kentin ekonomik geleceği açısından önemli olduğu ifade ediliyor.
