Doğu Anadolu’nun hayvancılıkta öne çıkan illerinden Van’da çobanlar, artan göç, kayıt dışı iş gücü ve düşen ücretler nedeniyle zor günler geçiriyor. Sektördeki dengenin bozulduğunu ifade eden çobanlar, hem iş bulmakta zorlandıklarını hem de geçim sıkıntısının giderek arttığını belirterek yetkililere çağrıda bulundu.
Ağır Çalışma Koşulları, Düşük Ücret
Bölgede hayvancılığın bel kemiğini oluşturan çobanlar, zorlu doğa şartlarında gece gündüz çalıştıklarını ancak emeklerinin karşılığını alamadıklarını söylüyor. Van Bölge Gazetesi’ne konuşan çobanlar, talep ettikleri ücretlerle verilen ücretler arasındaki farkın giderek açıldığını dile getirdi.
“Biz 110-120 bin lira istiyoruz, hayvan sahipleri 60-70 bin lira veriyor. Dağda her türlü risk var, doğru düzgün uyku bile yok. Bu şartlarda bu ücretler çok düşük” ifadeleriyle yaşadıkları sıkıntıyı anlattılar.
Kayıt Dışı İş Gücü Dengeleri Bozdu
Çobanlar, özellikle Afganistan ve İran’dan gelen bazı işçilerin sigortasız ve düşük ücretlerle çalıştırıldığını öne sürerek bunun sektörde ciddi bir ücret dengesizliği yarattığını belirtiyor. Daha düşük ücretleri kabul eden kayıt dışı iş gücünün yaygınlaşması, yerel çobanların iş bulmasını zorlaştırıyor ve gelirlerini düşürüyor.
Hayvan Sahipleri de Zor Durumda
Sorunun yalnızca çobanlarla sınırlı olmadığını belirten hayvan sahipleri ise artan maliyetler karşısında ayakta kalmakta güçlük çektiklerini ifade ediyor. Çobanların talep ettiği ücretleri karşılayamayacak durumda olduklarını dile getiren üreticiler, “Zaten zararına çalışıyoruz. Bu şartlarda bu ücretleri vermemiz mümkün değil. Böyle giderse sürülerimizi satmak zorunda kalacağız” dedi.
Sektör İçin Alarm Zilleri Çalıyor
Hem çobanlar hem de hayvan sahipleri, mevcut durumun sürdürülebilir olmadığını vurguluyor. Tarım ve hayvancılığın bölge ekonomisi için kritik öneme sahip olduğunu hatırlatan sektör temsilcileri, kayıt dışı istihdamın önlenmesi, ücret dengesinin sağlanması ve üreticilere destek verilmesi gerektiğini belirtiyor. Geçim sıkıntısının giderek derinleştiğini ifade eden çobanlar, denetimlerin artırılmasını ve sektöre yönelik düzenlemelerin hayata geçirilmesini talep ediyor.
