Van-Bitlis-Hakkari Eczacılar Odası Başkanı Ersin Karaman, eczacılık mesleğinin karşı karşıya bulunduğu ekonomik sorunlara ilişkin dikkat çeken açıklamalarda bulundu. Eczanelerin yalnızca ilaç satışı yapan işletmeler olmadığını belirten Karaman, artan vergi yükü, personel giderleri, kira maliyetleri, SGK iskontoları ve ilaç fiyatlandırma sisteminin eczaneleri her geçen gün daha fazla zorladığını söyledi. Van'da özellikle Tuşba ilçesinde gelir-gider dengesinin bozulması nedeniyle bazı eczanelerin kapandığını ifade eden Karaman, mevcut ekonomik koşulların sürmesi halinde kapanmaların artabileceği uyarısında bulundu.
"Eczaneler Yalnızca İlaç Satan İşletmeler Değil"
Eczacıların birçok kamu kurumu ile sürekli muhatap olduğunu belirten Karaman, eczanelerin görünenden çok daha fazla sorumluluk taşıdığını söyleyerek, "Eczacılar sadece eczane işletmiyor. Bunun yanında arka planda muhatap olduğumuz Sosyal Güvenlik Kurumu var, Maliye var, İl Sağlık Müdürlüğü var, belediyeler var. Yani aklınıza gelebilecek birçok kurumla eczaneler sürekli muhatap oluyor. Tabii her muhataplığın da bir maliyeti var." bilgisini verdi.
"Vergimizi Düzenli Ödüyoruz Ama Yük Her Geçen Gün Artıyor"
Vergi yükünün giderek arttığını dile getiren Karaman, "Örneğin eczanelerin en büyük gider kalemlerinden biri vergidir. Eskiden bu kadar yoğun değildi ama gün geçtikçe vergisel yükümüz artıyor ve bu konuda gerçekten zorlanıyoruz. Şunu rahatlıkla iddia edebilirim ki Türkiye'de vergisini en düzenli ödeyen meslek gruplarının başında eczacılar gelir. Neredeyse hiçbir eczacının vergi borcu yoktur. Çünkü ödemek zorundayız; ödemediğimiz takdirde hak edişlerimizi almamız da mümkün olmuyor." sözleriyle eczacıların vergi konusunda en düzenli meslek grupları arasında yer aldığını ifade etti.
"Kira, Personel Ve Sgk İskontoları Eczaneleri Zorluyor"
Eczanelerin dışarıdan görüldüğü kadar güçlü olmadığını vurgulayan Karaman, "Peki eczaneler ekonomik olarak zor durumda mı? Evet, kesinlikle zor durumda. Çünkü bizim dışarıdan görünmeyen çok fazla giderimiz var. Kiralar çok yüksek. Bu eczacılar için ciddi bir maliyet. Personel giderleri büyük bir yük. Personelin sadece maaşı değil; sigortası, yemeği ve diğer yan giderleri de var." diyerek görünmeyen maliyetlerin her geçen gün arttığını söyledi.
Yoğun çalışan eczanelerin daha fazla kazandığı yönündeki algının doğru olmadığını vurgulayan Karaman, "Bir diğer konu ise devletin uyguladığı iskontolar. Çok yoğun çalışan eczane çok kazanıyor anlamına gelmiyor. Tam tersine, çok çalışan eczane devlete daha fazla iskonto yapmak zorunda kalıyor. Yani biz devlete indirim yaparak satış gerçekleştiriyoruz. Bu da bizim gelir kaybımızı artırıyor." diye konuştu.
Tuşba'da Açılan Eczaneler Neden Kapanıyor?
Van'da ilçeler arasındaki hasta yoğunluğu farkının eczaneleri doğrudan etkilediğini söyleyen Karaman, "Bölgemize baktığımızda merkez ilçelerimiz İpekyolu ve Tuşba'nın yanında çevre ilçelerimiz de var. Özellikle Tuşba ilçesi yerleşim olarak dağınık olduğu için oradaki eczanelerimizin gelirleri daha düşük olabiliyor. Yakın zamanda Tuşba'da yaklaşık üç eczane açıldı ancak gelir gideri karşılamadığı için kapatmak zorunda kaldılar. Giderler yüksek, gelir yeterli olmayınca maalesef ayakta kalmak mümkün olmuyor. Üç-dört eczanemiz bu nedenle kapandı." yorumuyla özellikle Tuşba ilçesinde ekonomik sürdürülebilirliğin zorlaştığını belirtti.
İpekyolu'nda eczane kotasının dolduğunu, Edremit'te de dolmak üzere olduğunu aktaran Karaman, "Şu anda İpekyolu'nda eczane kotası dolmuş durumda. Edremit'te de kota dolmak üzere. Tuşba'da ise kota açısından açık var ancak orada eczane açacak uygun ekonomik şartlar oluşmuyor. Çünkü Tuşba her ne kadar ilçe olsa da yerleşim ve sağlık hizmetleri açısından tam anlamıyla bir ilçe merkezi niteliğine ulaşmış değil. Örneğin ilçe devlet hastanesi yok. Hastaların büyük bölümü İpekyolu'na geliyor. Bu nedenle Tuşba'daki eczaneler yeterli hasta yoğunluğuna ulaşamıyor." ifadesiyle Tuşba'da ise kota bulunmasına rağmen ekonomik koşullar nedeniyle yatırım yapılmadığını açıkladı.
"Van'da Birçok Eczane Ayakta Kalma Mücadelesi Veriyor"
Eczanelerin ekonomik baskılar altında hizmet vermeye devam ettiğini anlatan Karaman, "Kısacası dışarıdan bakıldığında eczaneler göründüğü gibi değil. Van özelinde söyleyecek olursam, birçok eczanemiz ayakta kalma mücadelesi veriyor. Bugün her eczacı kendi iç muhasebesini yaptığında, bu kadar emek ve zamanı başka bir sektöre ayırsa çok daha rahat para kazanabileceğini görebilir. Ama biz bu mesleğe sadece para kazanmak için bakmıyoruz. Bizim mesleğimiz eczacılık. Biz bunu halk sağlığı için yapıyoruz." değerlendirmesinde bulundu.
Giderlerin gelirden daha hızlı arttığına dikkat çeken Karaman, "Bir yandan halk sağlığını korumaya çalışırken bir yandan da işletmemizi ayakta tutmaya çalışıyoruz. Ancak giderlerimiz katlanarak artarken gelirlerimiz aynı oranda artmıyor. Bu nedenle önümüzdeki dönemde kapanmaların artmasından endişe ediyoruz." sözlerini sarf etti.
"İlaçta uygulanan Euro Kuru Gerçek Piyasa Kurunun Çok Gerisinde"
SGK ile sözleşmeli çalıştıklarını değinen Karaman, "Biz Sosyal Güvenlik Kurumu ile sözleşme yapıyoruz ve vatandaşlara ilaçların büyük bölümünü SGK kapsamında ulaştırıyoruz. Ancak ilaç fiyat güncellemeleri yılda bir ya da iki kez yapılıyor. Yapılan bu artışlar da gerçek ekonomik koşulları yansıtmıyor. İlaç fiyatlandırmasında uygulanan Euro kuru ile gerçek piyasa kuru arasında ciddi fark var. Gerçek Euro kuru 54-55 lira seviyelerindeyken ilaçta çok daha düşük bir kur uygulanıyor. Bu şartlarda eczanelerin ayakta kalması her geçen gün daha da zorlaşıyor. Önümüzdeki süreçte kapanan eczane sayısının artmasından korkuyoruz." bilgisiyle ilaç fiyatlandırma sisteminin mevcut ekonomik koşulları karşılamadığının altını çizdi.
"Genç Eczacılar Yalnızca Eczane Açmayı Düşünmemeli"
Eczacılık Fakültelerinin mezun sayısını artırdığını ancak aynı oranda yeni eczane açılmasının mümkün olmadığını hatırlatan Karaman, "Eczane açmadan önce mutlaka odamızla görüşsünler, fizibilite çalışması yapsınlar. Çünkü bazen eczane açmamak, açmaktan daha doğru bir karar olabiliyor. Eczacılık Fakültesi sadece eczane açmak amacıyla okunmamalı. Eczacılığın çok farklı çalışma alanları var." değerlendirmesiyle genç meslektaşlarına önemli tavsiyelerde bulundu.
Karaman, Van Bölge Eğitim ve Araştırma Hastanesi ile üniversite hastanesinde çok sayıda eczacının görev yaptığını, akademi, kamu ve sanayi gibi alanlarda da önemli istihdam imkanlarının bulunduğunu belirterek gençlerin bu alanlara yönelmesini tavsiye etti.
"Diploma Kiralama Suçtur"
"Diploma kiralama" olarak bilinen muvazaa uygulamasına da değinen Karaman, "Bu aynı zamanda emek hırsızlığıdır. Böyle bir anlayış, parası olanın eczane açması, parası olmayanın ise sadece diplomasını kullandırması anlamına gelir. Biz buna kesinlikle karşıyız. Meslektaşlarımızdan ricamız bu tür yollara başvurmamalarıdır. Bunun yerine eczacılığın farklı alanlarında kariyer yapmalarını tavsiye ediyoruz." vurgusuyla bunun yasal olarak suç olduğunu aktardı.
"Eczaneler Halkın En Kolay Ulaştığı Sağlık Kuruluşlarıdır"
Eczanelerin yalnızca ilaç temin edilen yerler olmadığını söyleyen Karaman, "Eczaneler birinci basamak sağlık kuruluşlarıdır. Vatandaşlarımızın en rahat ulaştığı sağlık noktalarından biridir. Biz sadece ilaç vermiyoruz. Bazen hastalarımızla oturup dertlerini dinliyoruz. Ailevi sorunlarını anlatıyorlar, kimi zaman farklı konularda sohbet ediyoruz. Çünkü eczaneler vatandaşın en kolay ulaşabildiği kurumlardan biridir." yorumuyla vatandaşlarla birebir iletişim kurduklarını anlattı.
Van'ın merkezinin yanı sıra ilçelerde de eczanelerin vatandaşlara hizmet verdiğini ve bu sağlık hizmetinin sürdürülebilmesi için ekonomik koşulların iyileştirilmesi gerektiğini ifade etti.
Son olarak Karaman, "Bunun için ekonomik koşullarımızın iyileştirilmesi gerekiyor. Öncelikle ilaç fiyatlandırmasında kullanılan Euro kurunun gerçek kura yaklaşması gerekiyor. Euro kuru 54-55 liraya dayanmışken ilaçta çok daha düşük bir kur uygulanıyor. Bu şartlarda eczanelerin ayakta kalması mümkün değil. Doktora gitmeden birçok sağlık sorununda ilk uğranılan yer eczanelerdir. Vatandaşlar bize doğrudan ulaşabiliyor, nöbetçi eczaneler sayesinde günün her saatinde hizmet alabiliyor. Bu nedenle eczanelerin ekonomik olarak güçlü ve sürdürülebilir şekilde ayakta kalması, halk sağlığının korunması açısından büyük önem taşıyor." diyerek konuşmasını sonlandırdı.
