DEM Parti Van milletvekilleri Gülderen Varlı, Zülküf Uçar, Gülcan Kaçmaz Sayyiğit, Sinan Çiftyürek ve Mahmut Dindar, Van Büyükşehir Belediyesi’nin mali ve idari işlemlerinin araştırılması amacıyla Türkiye Büyük Millet Meclisi Başkanlığına Meclis Araştırması önergesi verdi.
Önergede, Van Büyükşehir Belediyesi’nin 2025 yılı Sayıştay Denetim Raporu’nda 35 bulgunun yer aldığı belirtilerek, bunlara ilişkin adli, idari ve bürokratik süreçlerin incelenmesi talep edildi. DEM Parti milletvekilleri ayrıca kayyım uygulamasının mali sonuçlarının araştırılmasını ve belediyenin kamu kaynaklarını kullanım biçiminin bütün yönleriyle ele alınmasını istedi.
8,3 milyar liralık kayıt farkı
Önergede öne çıkan başlıklardan biri belediyenin taşınmaz kayıtları oldu.
Sayıştay raporuna dayanılarak belediyenin bilanço kayıtları ile taşınmaz icmal cetvelleri arasında 8 milyar 308 milyon TL fark bulunduğu belirtildi.
Önerge metninde, bu farkın doğrudan kamu zararı veya kayıp anlamına gelmediği özellikle ifade edilirken, milyarlarca liralık kamu varlığına ilişkin kayıt uyumsuzluğunun ayrıntılı biçimde incelenmesi gerektiği savunuldu.
Faiz gideri 963,7 milyon liraya çıktı
Önergede belediyenin mali yükümlülükleri ve faiz giderleri de gündeme getirildi.
2025 yılı bilançosunda kısa ve uzun vadeli yabancı kaynakların toplamının yaklaşık 6 milyar 738 milyon TL olduğu, bunun tamamının banka kredisi olmadığı belirtildi.
Belediyenin faiz giderlerinin ise 2023’te 253 milyon TL, 2024’te 812 milyon TL ve 2025’te 963 milyon 771 bin TL’ye yükseldiği kaydedildi.
2025 bütçe gideri 12,7 milyar TL
Önergeye göre Van Büyükşehir Belediyesi’nin toplam bütçe giderleri 2024’te 7 milyar 117 milyon TL iken 2025’te 12 milyar 756 milyon TL’ye yükseldi.
Bu tutarın 5 milyar 756 milyon TL’sinin mal ve hizmet alımlarına, 1 milyar 850 milyon TL’sinin cari transferlere, 2 milyar 347 milyon TL’sinin ise sermaye giderlerine ayrıldığı belirtildi. Milletvekilleri, bu harcamaların hangi somut hizmetlere dönüştüğünün araştırılması gerektiğini savundu.
Gelirlerin tahsilat oranları da önergeye girdi
Önergede Sayıştay raporundaki düşük tahsilat oranlarına da yer verildi.
Buna göre ilan ve reklam vergisinde tahsilat oranı yüzde 33, ecrimisil gelirlerinde yüzde 10, diğer taşınmaz kira gelirlerinde yüzde 45, idari para cezalarında ise yüzde 14 seviyesinde kaldı.
Bu dört gelir kaleminde sonraki yıla devreden tahakkuk toplamının yaklaşık 69 milyon TL olduğu belirtildi.
Gecekondu fonundan 4,28 milyon TL başka harcamalarda kullanıldı
Sayıştay raporunda gecekondu fonunda bulunan 4 milyon 280 bin TL’nin amacı dışındaki cari harcamalarda kullanıldığı tespitine de önergede yer verildi.
Altyapı kazılarından elde edilen zemin tahrip bedellerinin toplandığı hesaptan belediyenin genel ödemelerini yaptığı cari hesaba para aktarılmasının da mevzuata aykırı bulunduğu belirtildi.
Toplu taşıma işletme hakları da gündemde
Önergede M ve V plakalı minibüsler, S plakalı servis araçları, personel servisleri ve ticari taksilere ilişkin işletme haklarının ihale yapılmadan ve süre sınırı belirlenmeden üçüncü kişilere kullandırıldığı yönündeki Sayıştay bulgusuna da dikkat çekildi.
Aynı bulgunun 2024 yılı denetim raporunda da yer aldığı ve uygulamanın 2025 yılında sürdüğü belirtildi.
26,8 milyon liralık organizasyon harcaması
Sayıştay’ın 2025 yılında fuar, seminer, tanıtım, gezi, yarışma, açılış ve kapanış programları kapsamında 26 milyon 823 bin 732 TL tutarında organizasyon ve malzeme alımı yapıldığını tespit ettiği de önergeye taşındı.
Raporda bu harcamaların planlama, teslim, kullanım ve kamuya sağladığı faydanın ölçülmesi bakımından yeterli denetime tabi tutulmadığı yönünde tespitler bulunduğu aktarıldı.
Meclis Araştırması istendi
DEM Parti Van milletvekilleri, Sayıştay raporunda yer alan bulguların nedenlerinin, olası kamu zararlarının, sorumluluğu bulunan kişi ve birimlerin, belediye gelirlerinin tahsilatındaki eksikliklerin ve kamu kaynaklarının kullanımının bütün yönleriyle araştırılmasını istedi.
Önergede, gerekli idari, mali ve hukuki tedbirlerin belirlenmesi amacıyla Anayasa’nın 98’inci maddesi ile TBMM İçtüzüğü’nün 104 ve 105’inci maddeleri uyarınca Meclis Araştırması açılması talep edildi.
