Araç sahiplerinin uzun süredir tepki gösterdiği muayene ücretlerindeki kredi kartı komisyonu kesintisi konusunda emsal niteliğinde bir hukuki gelişme yaşandı. İzmir'de bir araç sahibinin hakem heyetine başvurmasıyla başlayan süreç, tüketici lehine sonuçlanarak muayene istasyonlarında kartla ödeme yaparken ödenen ekstra ücretlerin iadesinin önünü açtı. Hakem heyetinin verdiği karar, milyonlarca sürücüyü yakından ilgilendiren önemli bir içtihat oluşturdu.
Tüketicilerin mağduriyetine yol açan uygulama, araç muayenesi sırasında kredi kartı kullanıldığında sistem tarafından otomatik olarak tahsil edilen ek hizmet bedeliyle gündeme geldi. Hakem heyetine taşınan olayda, muayene istasyonunda alınan hizmet bedelinin haksız olduğu resmen tescillendi. Kararın ardından alacağını tahsil edemeyen tüketici hukuki yollara başvurarak hakkını aradı ve ödenen ücret yasal masraflarıyla birlikte geri alındı.
Haksız Tahsilat İçin Başlatılan İcra Takibi İle Ödeme Alındı
İzmir Karşıyaka İlçe Tüketici Hakem Heyeti tarafından verilen karara rağmen muayene istasyonu işletmecisi şirket, haksız kesilen tutarı tüketiciye ödememekte direndi. Bunun üzerine araç sahibi, hakkını almak için icra dairesine başvurarak yasal takip sürecini başlattı. Hakem heyetinin bağlayıcı kararını dikkate almak zorunda kalan şirket, icra takibi sonrasında geri adım atmak durumunda kaldı.
Süreç sonunda işletmeci firma, başta 140,40 lira olarak tahsil ettiği hizmet bedelini yasal faizleri, avukatlık ücretleri ve icra takip masraflarıyla birlikte ödemek durumunda kaldı. Toplamda 1.005,11 liraya ulaşan bu ödeme, haksız kesinti yapan kuruluşların benzer uygulamalar karşısında ciddi yaptırımlarla karşılaşabileceğini açıkça gösterdi. Hukukçular, bu gelişmenin diğer tüketiciler için de bir cesaret kaynağı oluşturduğunu vurguluyor.
Banka Ve Kredi Kartları Kanunu Emredici Hükümler İçeriyor
Tüketici Hakem Heyeti tarafından alınan kararın gerekçesinde, 5464 sayılı Banka Kartları ve Kredi Kartları Kanunu'nun 17. maddesine doğrudan atıf yapıldı. İlgili kanun maddesi, üye işyerlerinin mal veya hizmet satışı sırasında kredi kartı kullanımı sebebiyle tüketiciden ilave bir ücret, komisyon ya da benzeri adlar altında para talep edemeyeceğini net bir dille hükme bağlıyor.
Yasal düzenlemeler açık olmasına rağmen muayene istasyonları, ödemenin üçüncü taraf bir aracı ödeme kuruluşu üzerinden gerçekleştirildiğini ileri sürerek söz konusu kesintileri savunmaya çalışıyordu. Ancak hakem heyeti, aracı kurum bahsetmesinin yasanın etrafından dolanmak anlamına geldiğine ve tüketiciden kart kullanımı gerekçesiyle hiçbir surette ekstra ödeme alınamayacağına hükmetti. Bu durum, hizmet sağlayan tüm kuruluşların yasal düzenlemelere uymak zorunda olduğunu bir kez daha kanıtladı.
Mağdur Olan Sürücüler Haklarını Tüketici Heyetlerinde Arayabilir
Kararın kesinleşmesiyle birlikte geçmişte araç muayenesi yaptırırken kredi kartı kullanan ve kendisinden komisyon veya ödeme kuruluşu hizmet bedeli alınan milyonlarca sürücü için umut doğdu. Sürücüler, ellerindeki ödeme dekontları ve faturalarla birlikte ikamet ettikleri ilçelerdeki tüketici hakem heyetlerine e-Devlet portalı üzerinden kolayca başvuru yapabiliyor. Başvurular sırasında ödeme dekontundaki komisyon kaleminin açıkça belirtilmesi büyük önem taşıyor.
Uzmanlar, alınan bu emsal kararın ardından benzer durumda olan vatandaşların haklarını aramaktan çekinmemesi gerektiğini ifade ediyor. Kredi kartı kullanımı nedeniyle ödenen tutarların %100 oranında iade edilebileceği belirtilirken, başvuruların e-Devlet üzerinden ücretsiz olarak gerçekleştirilebilmesi de tüketicilere büyük kolaylık sağlıyor. Hukukçular, araç sahiplerinin geçmişe dönük ödeme belgelerini inceleyerek haksız kesintilerin peşine düşmesini tavsiye ediyor.
Muayene İstasyonlarının Komisyon Uygulaması Tamamen Son bulabilir
Alınan bu karar, Türkiye genelinde faaliyet gösteren araç muayene istasyonlarının kartla ödeme politikalarını tamamen gözden geçirmesine yol açabilecek bir potansiyele sahip. Bugüne kadar milyonlarca araç sahibinden tahsil edilen ek ücretlerin hukuki dayanağının bulunmadığı netleştiği için, şirketin bu uygulamayı tamamen durdurması ya da ciddi tazminat talepleriyle karşılaşması gündeme gelebilir.
Söz konusu emsal karar, sadece araç muayene istasyonlarını değil, benzer şekilde faturalara ve ödemelere kredi kartı komisyonu yansıtan diğer sektörleri de doğrudan etkileyebilecek nitelikte. Tüketicilerin bilinçlenmesi ve yasal haklarını sonuna kadar araması sayesinde, haksız kesinti yapan işletmelerin cezai ve mali yaptırımlarla karşılaşma riski her geçen gün daha da artıyor. Sürücüler şimdi uygulamanın tamamen kaldırılmasını bekliyor.
