Tunceli’de modern kovanlarla yapılan arıcılık giderek yaygınlaşırken, Anadolu’da yüzyıllardır uygulanan geleneksel yöntem de yaşatılmaya devam ediyor.
Köy ve mezralarda kullanılan geleneksel kovanlar, çitlerin örülüp toprakla sıvanmasıyla hazırlanıyor. Arıların barınması için oluşturulan bu kovanlarda besleme ve ilaçlama dahil olmak üzere mümkün olduğunca müdahaleden kaçınılıyor.
Tunceli Arıcılar Birliği Başkanı Kazım Doğan, geleneksel yöntemin yalnızca bal üretimi açısından değil, kentin kültürel mirası bakımından da önem taşıdığını belirtti.
Kovanlar çit ve toprakla hazırlanıyor
Geleneksel arıcılıkta kullanılan kovanların modern üretim yöntemlerinden oldukça farklı olduğunu anlatan Doğan, arıların doğal yaşamına müdahale edilmeden üretim yapıldığını söyledi.
Doğan, Anadolu’da yüzyıllardır sürdürülen bu yöntemin modern kovanların kullanılmaya başlanmasına rağmen Tunceli’de devam ettiğini belirterek, “Burada bu kovanlara herhangi bir şekilde müdahale edilmiyor. Beslemeden ilaçlamaya kadar neredeyse tamamen müdahalesiz yapılan bir arıcılık oluyor” dedi.
Geleneksel yöntemde çitlerden kovanlar örüldüğünü ve bunların toprakla sıvanarak arılar için doğal bir barınak haline getirildiğini ifade eden Doğan, arıların bal üretimini doğadan topladıkları nektarla gerçekleştirdiğini aktardı.
Bal sağımı geleneksel ritüele dönüşüyor
Doğan, geçmişte arıların doğal yaşam döngüsüne müdahale edilmediğini belirterek, bal alımının da bu anlayış doğrultusunda yapıldığını söyledi.
Arının sardığı bölgedeki balın alındığını, geride kalan kısmın ise arıların yaşamını sürdürebilmesi için bırakıldığını anlatan Doğan, geçmişte körük gibi modern ekipmanların dahi kullanılmadığını ifade etti.
Bal sağımının Tunceli’de zamanla bir ritüele dönüştüğünü belirten Doğan, sağım sonrasında yufka ekmek yapılarak balın ekmek arasına konulduğunu ve lokma şeklinde dağıtıldığını söyledi.
“Geleneksel arıcılık kültürel bir miras”
Tunceli’nin köy ve mezralarında geçmişte hemen her yerleşim yerinde arıcılıkla ilgilenen ailelerin bulunduğunu belirten Doğan, bu alanların yörede “arıklık” olarak tanımlandığını, Zazacada ise “ballık” ifadesinin kullanıldığını aktardı.
Doğan, geleneksel arıcılığın bölge insanının yaşam biçiminin bir parçası olduğunu belirterek, geçmişten kalan bu yöntemin korunması gerektiğini vurguladı.
Tunceli’de 1000 tonun üzerinde bal bekleniyor
Tunceli Arıcılar Birliği Başkanı Kazım Doğan, bu yıl kentteki bal üretimine ilişkin de değerlendirmelerde bulundu.Doğan, 900 ila 1000 ton arasında, hatta 1000 tonu aşan bir rekolte beklediklerini belirtti.
Bu yıl arıcıların önemli bölümünün sağım yaptığını ve genel olarak üretimden memnun olduğunu ifade eden Doğan, bazı bölgelerde verimin düşük kaldığını söyledi.
Özellikle yüksek yaylalarda verim kaybı yaşandığını belirten Doğan, rakımı 1000 ile 1500 metre arasındaki bölgelerde ise bal veriminin oldukça iyi olduğunu kaydetti.
