Prof. Dr. Hakan Kutoğlu, İngiltere’deki Leeds Üniversitesi ile yürüttükleri ortak projede Van’ın doğusunda ciddi bir sismik hareketlilik tespit ettiklerini açıkladı. Uydu radar tekniğiyle çıkarılan sismik gerilim haritalarında, bölgede yıllık bazda en yüksek stres birikiminin yaşandığı ortaya kondu.
Uydu Radar Tekniğiyle Gerginlik Haritaları
Kutoğlu, radar interferometri adı verilen uydu radar yöntemiyle Türkiye genelindeki yer kabuğu hareketlerini anlık olarak izlediklerini ifade etti. Bu veriler sayesinde sismik gerilim haritaları oluşturduklarını belirten Kutoğlu, Van’ın doğusunun homojen bir yüksek gerilim bölgesi olarak öne çıktığını aktardı. Türkiye’nin aktif bir deprem ülkesi olduğuna dikkat çeken uzman, bilinen 500’den fazla fay hattının yanı sıra keşfedilmemiş kırıkların da bulunduğunu söyledi.
“250 Kilometrelik Alanda Büyük Deprem Kaydı Yok”
İncelemeler sırasında Çaldıran Fayı’nın da izlendiğini belirten Kutoğlu, hattın geçmişte 1647 ve 1976 yıllarında kırıldığını ve 7.3 büyüklüğünde sarsıntılar ürettiğini hatırlattı. Fay hattının güneyindeki Van bölgesinde ise 1881 ve 2011 yıllarında yıkıcı depremler yaşandığını söyledi. Ancak haritalarda kırmızı renkle gösterilen 250 kilometrelik alanın büyük bir deprem kaydı bulunmadığını, yıllar içinde sismik stresin katlanarak arttığını ifade etti.
6 Şubat Hatay Depremi Gibi Bir Senaryo Mümkün
Prof. Dr. Kutoğlu, homojen kırmızı renge sahip bu alanın tüm fay sisteminin birlikte çalıştığını gösterdiğini belirterek, şunları söyledi:
"Buradaki 250 kilometrelik alanın aynı anda çalışması, 6 Şubat 2023’te Hatay’da gördüğümüz gibi yıkıcı bir deprem ihtimalini gündeme getiriyor. Harita, bölgenin eşit oranda gerildiğini gösteriyor. Van’a ve çevresine dikkat etmek gerekiyor."
2011 Depremi Sonrası Gerçek Tehdit Sürüyor
Kutoğlu, 2011’de Van’da yaşanan depremin bölgedeki sistemin çalışmasını durdurmadığını belirtti:
"2011’deki deprem sadece küçük bir alanı etkiledi. Ancak arka planda çok daha büyük bir mekanizma enerji biriktirmeye devam ediyor."
Uzman, Van ve doğusundaki sismik riskin ciddi olduğunu vurgulayarak, alınacak önlemlere ve bölge halkının bilinçlendirilmesine dikkat çekti.
