Van, yıllardır Doğu Anadolu’nun en güçlü tarım ve hayvancılık merkezlerinden biri olarak görülüyor. Ancak son birkaç yılda yaşanan kuraklık, artan girdi maliyetleri ve iklim değişikliğinin etkileri, bölgenin üretim alışkanlıklarını derinden etkiledi. Ziraat Mühendisi Mustafa Avcı, Van’da girdi maliyetlerinin düşürülmemesi ve modern sulama sistemlerinin yaygınlaştırılmaması halinde hem üretimin hem de ürün kalitesinin daha fazla gerileyeceğini belirtti.
Avcı, Van’da 1 milyon 359 bin 22 hektar mera alanının olduğunu belirterek, “Van geniş mera varlığı sayesinde koyunculuk ve büyükbaş hayvancılık için önemli bir potansiyel mevcut. Bunun yanında gelişmekte olan dış pazarlara yakınlık, rekabet avantajı ve mukayeseli üstünlük sağlıyor” dedi.
“Maliyetler Yükseldikçe Çiftçi Üretimden Uzaklaşıyor”
Çiftçilerin karşılaştığı sorunlara değinen Avcı, pazarlama konusunda nitelikli insan kaynağı eksikliğinin, servis ve bakım hizmetleri gibi yan hizmetlerin yetersizliğinin bu duruma neden olduğunu söyledi. Avcı, girdilerin (yem, mazot, gübre) yüksek maliyetli olmasının, çiftçiyle üretim arasındaki bağın kopmasına sebep olduğunu vurgulayarak, “Son dönemlerde girdi maliyetlerinin artması, üretimin kalitesini ve miktarını da olumsuz etkiliyor. Maliyetlerin yüksekliği hem kaliteyi düşürüyor hem de üretimin azalmasına yol açıyor” şeklinde konuştu.
“Kuraklık Van’da Hem Üretimi Hem de Kaliteyi Vuruyor”
Van’ın tarım ve hayvancılık açısından ciddi bir potansiyele sahip olduğunu belirten Avcı,, “Ancak son zamanlarda yaşanan kuraklık, ürünlerin kalitesini ve üretimini ciddi oranda düşürmüş durumda. Yağışların azalması yem bitkilerinin azalmasına ve tarım ürünlerinin verimlerinde düşüşe neden oluyor. Meraların kuruması da hayvancılığı olumsuz etkileyen en önemli faktörlerden biri” cümlelerini kullandı.
“İklim Değişikliği Van’daki Tarımı Doğrudan Tehdit Ediyor”
Son yıllarda iklim değişikliği tüm dünyada olduğu gibi Türkiye’de de daha sık ve şiddetli hissedilmeye başladığına ifade eden Avcı, çözüm önerilerine değindi: “İklim değişikliği, Van’daki tarımı ve hayvancılığı da olumsuz etkiliyor. Bu nedenle su kaynaklarının doğru ve temel prensiplerle kullanılması, ağaçlandırma çalışmalarının yaygınlaştırılması ve çevre kirliliğine sebep olan durumlara karşı toplumsal farkındalık oluşturulması büyük önem taşıyor.”
“Damla Sulama Yaygınlaşmazsa Su Kaynaklarımız Hızla Tükenecek”
Van’da tarımda daha çok salma sulama yöntemi kullandığını söyleyen Avcı, modern yağmurlama ve damlama sulama sisteminin önemine değindi: “Damla sulama sisteminin yaygınlaşması hem su kaynaklarının korunmasını sağlar hem de daha verimli bir tarıma katkıda bulunur.”
“Gençleri Yeniden Üretime Döndürecek Modeller Şart”
Çözüm önerilerine değinen Avcı, “Gençlerin yeniden hayvancılığa teşvik edilmesi ve bu alanın cazip hale getirilmesi büyük önem taşıyor. Genç üreticilerin ekonomik olarak desteklenmesi, pazarlama sorunlarının çözülmesi, yatırımcılarla gençleri buluşturacak mekanizmaların oluşturulması, kooperatifçiliğin yaygınlaştırılması gerekiyor. Ayrıca genç çiftçiler için tarım kurumları ve üniversite ile ortak çalışma alanları oluşturulması tarımsal gelişimi hızlandıracaktır” diyerek konuşmasını sonlandırdı.
