Türkiye genelinde son zamanlarda yaşanan gıda zehirlenmeleri, Van’da kentteki gıda güvenliği uygulamalarını yeniden tartışmaya açtı. Van Bölge Gazetesi’ne konuşan Gıda Mühendisi Sedat Bayık, kentteki gıda denetimlerinin yetersizliğine dikkat çekti.
Denetimler Gösterimlik ve Yetersiz
Bayık, Van’da gıda denetimlerinin çoğu zaman göstermelik kaldığını ve genellikle teknik bilgiye sahip olmayan personel tarafından yürütüldüğünü ifade etti. Belediyelerdeki zabıta ekiplerinin gıda güvenliği konusunda yeterli eğitim almadığını belirten Bayık, bunun denetimlerin kalitesini düşürdüğünü söyledi.
Ayrıca çoğu işletmede gıda mühendisi çalıştırılmadığını ve küçük işletmelerin genellikle denetim kapsamının dışında kaldığını vurgulayan Bayık, bazı işletmelere tolerans gösterildiğini, bunun da denetimlerin adil ve eşit şekilde uygulanmadığı izlenimi yarattığını kaydetti.
Merdiven Altı Üretime Karşı Tüketici Bilinci Önemli
Bayık, merdiven altı üretimlerin ayırt edilmesinde tüketici bilincinin kritik olduğunu ifade etti. “Gıda okuryazarlığına sahip olmak, hangi ürünün sağlıklı ve güvenli olduğunu anlamada çok önemlidir. Tüketiciler, ‘köy ürünü’, ‘doğal’, ‘katkısız’ gibi imajlara aldanmamalıdır” dedi.
Bayık, ürünün ambalajında üretici veya işletme bilgilerinin bulunmaması, açıkta satılması, yalnızca poşet içinde sunulması veya fiyatının piyasadaki muadillerine göre aşırı düşük olmasının merdiven altı üretim olabileceğine işaret etti.
Vanlı Tüketicilerin Yanlışları
Bayık, Van’da gözlemlediği tüketici hatalarına da değindi: “Özellikle etiketsiz ürünlere aşırı güven söz konusu. Halk, ‘köy ürünü, doğal, katkısız’ algısıyla bu ürünleri tercih ediyor. Oysa etiketsiz ürünlerin nerede, hangi koşullarda, kim tarafından ve hangi tarihlerde üretildiği bilinmiyor.”
Bir diğer önemli sorunun depolama ve saklama koşullarına dikkat edilmemesi olduğunu belirten Bayık, özellikle yumurta, süt ürünleri ve yoğurt gibi ürünlerin açıkta satılsa bile alınmasının riskli olduğunu söyledi. “Soğuk zincir ve uygun saklama koşulları gıda güvenliği için kritik öneme sahip” ifadelerini kullandı.
Bayık’tan Tüketicilere Öneriler
Gıda Mühendisi Bayık, vatandaşlara özellikle şu uyarıda bulundu: “Etiketli ürünleri tercih edin. Kaynağı belirsiz ve uygun koşullarda üretilmemiş ürünleri tüketmeyin.”
