Afganistan’ın batısındaki Herat vilayetinde, yasadışı yollarla İran’a geçmeye çalışan üç Afgan göçmen, aşırı soğuk hava koşulları nedeniyle hayatını kaybetti. Olay, Afganistan-İran sınırında göçmenlerin karşı karşıya kaldığı riskleri bir kez daha gözler önüne serdi.
AFP’ye konuşan yerel bir ordu yetkilisi, Kohsan ilçesinin dağlık kesiminde meydana gelen olayda, sınırı geçmeye çalışan üç kişinin donarak yaşamını yitirdiğini doğruladı. Aynı bölgede bir çobanın da soğuk hava nedeniyle hayatını kaybettiği bildirildi.
Cesetlere Bir Gün Sonra Ulaşılabildi
Yetkililerin verdiği bilgilere göre, hayatını kaybeden göçmenler, Çarşamba günü İran’a geçmeye çalışan ancak Afgan sınır güçleri tarafından durdurulan bir grubun içindeydi. Zorlu hava koşulları nedeniyle arama çalışmalarının gece boyunca sürdüğü, ancak cenazelere Perşembe günü ulaşılabildiği belirtildi.
Bölgede kış aylarında sıcaklıkların sıfırın altına düşmesi, özellikle dağlık sınır hatlarında göçmenler için ölümcül riskler oluşturuyor.
İran’dan Afganistan’a Toplu Geri Gönderme
Birleşmiş Milletler Mülteci Örgütü’nün (UNHCR) verilerine göre, Ocak–Kasım 2025 döneminde İran, 1,8 milyondan fazla Afganı zorla ülkesine geri gönderdi. UNHCR, bu geri dönüşlerin büyük bölümünün “baskı ve zor kullanma” yoluyla gerçekleştiğine dikkat çekti.
Örgüt, Afganistan’ın mevcut insani kapasitesinin bu ölçekteki geri dönüşleri karşılamakta yetersiz kaldığını belirterek, kitlesel sınır dışı uygulamalarının yeni göç dalgalarını tetikleyebileceği uyarısında bulundu.
Uluslararası Af Örgütü’nden Uyarı
Uluslararası Af Örgütü de son açıklamasında, Afganistan’a geri gönderilen kişilerin “ciddi zarar ve hayati risklerle” karşı karşıya olduğunu vurguladı. Örgüt, başta İran ve Pakistan olmak üzere bölge ülkelerine zorla geri göndermeleri durdurma çağrısı yaptı.
Afganistan’da Çoklu Kriz
Afganistan, son aylarda meydana gelen yıkıcı depremler, iklim krizinin etkileri, ekonomik çöküş ve gıda güvensizliğiyle aynı anda mücadele ediyor. BM Dünya Gıda Programı’na göre ülkede 17 milyondan fazla insan akut gıda güvensizliği yaşıyor.
Kadınların kamusal yaşamdan dışlanması nedeniyle uluslararası yaptırımların sürdüğü Afganistan, Birleşmiş Milletler tarafından “cinsiyet apartheidi” uygulanan ülkeler arasında gösteriliyor.
