Van’da kış mevsiminin yaklaşmasıyla birlikte soba satışları yeniden gündeme geldi. Özellikle doğal gazın ulaşmadığı köy ve kırsal mahallelerde yaşayan vatandaşlar, kış hazırlıkları kapsamında soba almaya başladı. Dar gelirli ailelerin daha uygun fiyatlı sac sobalara yöneldiği Sobacılar Çarşısı’nda, geleneksel ısınma araçları önemini koruyor.
Tezek, odun ve kömürle çalışan sobalar, kırsal bölgelerde yalnızca evleri ısıtmak için değil, yemek pişirmek ve su ısıtmak amacıyla da kullanılıyor. Soba fiyatları ise modeline ve özelliklerine göre değişiyor.
Sac Soba 1.500, Fırınlı Model 4.500 TL
Sobacılar Çarşısı’nda yuvarlak sac sobalar bin 500 liradan, halk tipi sobalar 2 bin 800 liradan, fırınlı modeller ise 4 bin 500 liradan başlayan fiyatlarla satışa sunuluyor.
Soba satın alma maliyetinin yanı sıra odun, kömür ve diğer yakacak giderleri de ailelerin kış bütçesini etkiliyor. Bu nedenle özellikle dar gelirli vatandaşlar, hem uygun fiyatlı hem de uzun süre kullanılabilecek soba arayışına giriyor.
“Doğal Gaz Her Yere Ulaşmadı”
Sobacılar Çarşısı’nda soba imalatı yapan Erhan Tayiz, havaların soğumasıyla birlikte satışların başladığını söyledi. Geçmiş yıllara göre satışların çok yüksek olmadığını ancak talebin devam ettiğini belirten Tayiz, doğal gazın ulaşmadığı yerleşim yerlerinde geleneksel sobaların kullanılmayı sürdürdüğünü ifade etti.
Tayiz, “Soğuk bölgelerde vatandaşlar soba almaya başladı. Bazı bölgelerde havaların daha önceden soğumasıyla birlikte soba satışlarımız da başladı. Geçmiş yıllara göre satışlarımız çok fazla olmasa da yine de iyi diyebiliriz. Doğal gaz henüz her bölgeye ulaşmadığı için vatandaşlar soba kullanmaya devam ediyor” dedi.
Kırsal bölgelerde tezek yakmak için özellikle yuvarlak sac sobaların tercih edildiğini belirten Tayiz, müşterilerinin önemli bir bölümünü köylerde ve kırsal mahallelerde yaşayan vatandaşların oluşturduğunu kaydetti.
Sobanın Kalitesini Sacın Kalınlığı Belirliyor
Soba imalatçısı Servet Anter ise sac sobaların fiyatının bin 500 lira olduğunu belirterek ürünün dayanıklılığında kullanılan sacın kalınlığı ve ustalığın önemli olduğunu söyledi.
Anter, “Sac sobaların kalitesini belirleyen en önemli unsurlar sacın kalınlığı ve ustanın işçiliğidir. Bu iş bir sanat. Usta ne kadar becerikliyse soba da o kadar sağlam ve dayanıklı olur. Bir sobanın üretimi yaklaşık 1,5-2 saatimizi alıyor. Fiyatı ise bin 500 liradır” diye konuştu.
Kuzineli Sobalar Hem Isıtıyor Hem Yemek Pişiriyor
Kırsal bölgelerde yuvarlak sac sobaların yanı sıra kuzineli ve fırınlı modeller de tercih ediliyor. Bu sobalar, evi ısıtmanın yanında yemek pişirme ve su ısıtma gibi ihtiyaçları da karşılıyor.
Müstakil evlerde yaşayan bazı vatandaşlar ise doğal gaz maliyetleri ve geleneksel yemek hazırlama alışkanlıkları nedeniyle soba kullanmayı sürdürüyor.
Sevdin Şeker, doğal gazın kendileri için pahalı olduğunu belirterek, “Müstakil evlerde hâlen soba kullanılıyor. Doğal gaz bize pahalı geliyor. Diğer taraftan da tandırımız var. Ekmek pişiriyoruz. Bu da ister istemez bizi kışın odun almaya ve kömür kullanmaya itiyor” ifadelerini kullandı.
Soba Satışlarında Düşüş Yaşanıyor
Doğal gaz altyapısının yaygınlaşmasıyla kent merkezlerinde soba kullanımının azalması, satışlara da yansıyor. Sobacılar, buna rağmen kırsal mahallelerden ve köylerden gelen talebin sürdüğünü belirtiyor.
Anter, soba satışlarında her yıl bir miktar düşüş yaşandığını ifade ederek bağ ve bahçe evlerinde kullanılmak üzere şömine tipi soba alanların da bulunduğunu söyledi. Fırınlı modellerin ise hem ısınma hem yemek pişirme amacıyla tercih edildiğini kaydetti.
Kış hazırlıkları kapsamında soba almaya başlayan vatandaşlar, ürün fiyatlarının yanı sıra yakacak giderlerini de hesaba katıyor. Doğal gazın ulaşmadığı kırsal bölgelerde geleneksel sobalar kullanılmaya devam ederken, soğukların artmasıyla birlikte Sobacılar Çarşısı’ndaki hareketliliğin önümüzdeki günlerde artması bekleniyor.
