Van’da bağlama ustalığı yapan Tevhid Topal, tamamen el emeğiyle ürettiği ve 25-30 yıl kullanılabilen bağlamaları Amerika ve Avrupa başta olmak üzere birçok ülkeye gönderiyor. Seri üretim yerine kaliteyi tercih eden usta, ayda ortalama bir ya da bir buçuk bağlama yapıyor.
Bağlama yapımına 1979 yılında Erzurum’da, halk ozanı “Aşık Dermani” olarak bilinen babası İbrahim Topal’ın yanında başlayan Tevhid Topal, mesleğini 1992 yılında Van’a taşıdı. Babasından devraldığı zanaatı kültürel bir miras olarak sürdüren Topal, atölyesinde makine kullanmadan, tamamen el işçiliğiyle kişiye özel ve üst düzey bağlamalar üretiyor.
Ürettiği her enstrümanı teslim etmeden önce detaylı şekilde test ettiğini belirten Topal, ses dengesi ve performans kontrollerinin ardından bağlamayı sahibine ulaştırdığını söyledi. Yurt içinin yanı sıra Amerika, Almanya ve Yeni Zelanda gibi ülkelere de bağlama gönderdiğini ifade eden Topal, “Ayda ortalama bir ya da bir buçuk bağlama yapıyorum; iki olmuyor. Çünkü her şeyi elle yapıyorum, makine kullanmıyorum. Sonuç güzel olunca ve müşteri memnun kalınca biz daha da mutlu oluyoruz” dedi.
Yaptığı bağlamaların uzun ömürlü olduğuna dikkat çeken usta, “Geçen yıl 28 yıl önce yaptığım bir bağlama bakım için tekrar bana geldi. Bu da işi sağlam yaptığımızın göstergesidir. Benim yaptığım bağlama 25-30 yıl kullanılabiliyor” diye konuştu.
“Bir ağaca ses vermek anlatılmaz bir duygu”
Bağlama yapım sürecini “bir ağaca ses vermek” olarak tanımlayan Topal, bu mesleğin kendisi için büyük bir tutku olduğunu dile getirdi. “İnceliyorum, çalıyorum, deneyimliyorum; ardından müşterimize teslim ediyoruz. Bir ağaca ses vermek anlatılmaz bir duygu, gerçekten harika bir histir” ifadelerini kullandı.
Bugüne kadar yaklaşık 10 çırak yetiştirdiğini belirten Topal, gençlerin bu mesleğe yeterince ilgi göstermemesinden ise üzüntü duyduğunu söyledi. “Bu işi doğrudan meslek edinmek isteyen çırak pek yok. Ancak hobi olarak öğrenmek isteyenlere bildiğimiz her şeyi aktarıyoruz” dedi.
Fabrikasyon üretimle günde 15-20 bağlama yapılabildiğini hatırlatan Topal, kendi üretim anlayışının ise tamamen kalite odaklı olduğunu vurguladı. “Aradaki fark; ağacın seçimi, kuruluğu, kalitesi ve işçilikten kaynaklanıyor. Seri üretim bağlamalar 2-5 yıl içinde ömrünü tamamlarken, el emeğiyle yapılan bir bağlama onlarca yıl kullanılabiliyor” ifadelerini kullandı.
