Van’da yaz mevsiminin yaklaşmasıyla birlikte semaver ve mangal sezonu açıldı. Piknik hazırlıkları ve yaklaşan bayram nedeniyle sobacı esnafında yoğunluk yaşanırken, semaver, mangal, şişlik, tava ve ızgara gibi ürünlere talep arttı. Yaklaşık 30-35 yıldır sobacılık yapan Mesut Anter, özellikle el yapımı ürünlerin vatandaşlardan yoğun ilgi gördüğünü ifade ederken, sobacılık mesleğinin ise çırak yetişmemesi nedeniyle her geçen yıl yok olmaya yaklaştığını söyledi.
Bayram Öncesi Semaver ve Mangal Yoğunluğu
Van’da havaların ısınmasıyla birlikte vatandaşların piknik alanlarına yönelmesi, sobacı esnafında da hareketlilik oluşturdu. Özellikle semaver ve mangal ürünlerine yoğun talep olduğunu belirten Mesut Anter, sezonun açılmasıyla birlikte işlerin arttığını ifade etti.
Anter, “Sezon açıldığı anda talepler güzel oluyor. Önümüzde bayram da var. Semaver, piknik mangalı, şişlik, kuşbaşı kebap mangalı gibi ürünlere yoğun ilgi var. Tavalarımız ve ızgaralarımız da var. Kısacası hepsi satılıyor” dedi.
“En Çok Bizim Yaptığımız Semaverler Tercih Ediliyor”
Ürünlerin bir kısmını kendi atölyelerinde ürettiklerini belirten Anter, hazır ürünlerle kendi yaptıkları ürünler arasında kalite farkı bulunduğunu söyledi. Özellikle el emeği ürünlerin daha fazla tercih edildiğini dile getiren Anter, vatandaşların semaverlere yoğun ilgi gösterdiğini ifade etti.
Anter, “Hazır ürünler de var ama bizim yaptığımız ürünlerle onların arasında kalite farkı bulunuyor. En çok talep bizim yaptığımız el yapımı ürünlere oluyor. İnsanlar çayı çok seviyor. Semaver de çok tercih ediliyor. Özellikle bizim yaptığımız semaverler daha fazla ilgi görüyor” diye konuştu.
Fiyatlar 600 Liradan 1500 Liraya Kadar Çıkıyor
Semaver ve mangal ürünlerinde fiyatların ürünün özelliğine göre değiştiğini söyleyen Anter, fiyatların 600-700 liradan başlayarak 800-900 liraya kadar yükseldiğini belirtti. Daha özel üretim isteyen müşteriler için fiyatların 1250-1500 liraya kadar çıktığını ifade eden Anter, bayram öncesi satışların hareketli olduğunu söyledi.
“Sobacılık da Kalaycılık Gibi Yok Oluyor”
Mesleğin en büyük sorunlarından birinin çırak ve usta yetişmemesi olduğunu belirten Mesut Anter, sobacılığın yok olma tehlikesiyle karşı karşıya olduğunu dile getirdi. Eskiden Van’da çok sayıda kalaycı bulunduğunu ancak bugün bu mesleğin tamamen ortadan kalktığını belirten Anter, sobacılığın da aynı süreci yaşadığını söyledi.
Anter, “Ustalar artık yetişmiyor. Tıpkı kalaycılık gibi sobacılık da bitiyor. Eskiden Van’da çok sayıda kalaycı vardı, şimdi o meslek tamamen bitti. Sobacılık yapan birçok kişi de işi bıraktı. Bu yıl birkaç kişi daha mesleği bıraktı. Şu an burada sadece dört sobacı kaldık” ifadelerini kullandı.
Yetkililere “Sobacılar Sokağı” Çağrısı
Mesleğin ayakta kalabilmesi için destek isteyen Anter, valilik ve belediyeye çağrıda bulundu. Sobacı esnafının çalışma koşullarının iyileştirilmesini isteyen Anter, araç giriş çıkışlarının rahat olacağı özel bir alan talep etti.
Anter, “Valimizden ve belediye başkanımızdan bize sahip çıkmalarını istiyoruz. Sobacılık mesleği de kalaycılık gibi yok oluyor. Sobacılar için özel bir alan yapılsın. Sobacılar çarşısına araçlar girmesin. Malzemelerimizi kolayca indirip yükleyebilmemiz için sobacılar sokağında araçlar girmezse iyi olur.” şeklinde konuştu.
“Eskiden Aileler Çocuklarını Meslek Öğrensin Diye Getirirdi”
Çırak yetişmemesinin mesleğin geleceğini tehdit ettiğini belirten Anter, geçmişte ailelerin çocuklarını meslek öğrenmeleri için ustaların yanına bıraktığını söyledi. Günümüzde ise maddi beklentilerin ön plana çıktığını ifade eden Anter, gençlerin mesleğe ilgisinin azaldığını belirtti.
Anter, “Eskiden aileler ‘Al benim evladım, bir meslek öğrensin’ derdi. Para bile istemezlerdi. Ama şimdi öyle değil. Herkes maddiyata bakıyor. Gelen çırak ilk olarak ‘Bana ne kadar para vereceksiniz?’ diye soruyor. Çırak yetişmiyor. Nesil değiştiği için artık her şey maddiyata dönmüş durumda” diye konuştu.
