Van’da kayyum yönetiminin, şiddete maruz kalan kadınların hukuki desteğe erişimini kolaylaştıran Van Büyükşehir Belediyesi ile Van Barosu arasındaki protokolü iptal etmesi yeni bir tartışmanın fitilini ateşledi. Konu, Van Milletvekili Mahmut Dindar’ın yazılı soru önergesiyle TBMM gündemine taşınırken İçişleri Bakanlığı’nın verdiği yanıt ile Van Barosu Başkanlığı’nın açıklaması karşı karşıya geldi. Bakanlık iptali savunurken Baro, kararın hem mevzuatla hem de kadınların adalete erişim hakkıyla çeliştiğini vurguladı.
Bakanlık: Protokolün iptali zorunluydu
Van Milletvekili Mahmut Dindar, İçişleri Bakanı Ali Yerlikaya’nın yanıtlaması istemiyle verdiği soru önergesinde, kayyum yönetiminin kadınlara yönelik hizmetlerde yaptığı değişiklikleri gündeme getirdi.
Önergede, Van Büyükşehir Belediyesi ile Van Barosu arasında şiddete maruz kalan kadınlara ücretsiz hukuki destek sağlanması amacıyla imzalanan protokolün iptal edilmesinin gerekçeleri soruldu.
İçişleri Bakanlığı ise yanıtında, belediyelerin kişilere adli yardım sağlama görevi bulunmadığını savundu. Bakanlık, söz konusu giderlerin Ceza Muhakemesi Kanunu kapsamında Adalet Bakanlığı bütçesinden karşılandığını, iki ayrı kaynaktan ödeme yapılması durumunda kamu zararı oluşabileceğini ileri sürdü.
Bu gerekçelerle Van Büyükşehir Belediyesi ile Van Barosu arasındaki protokolün Belediye Kanunu’nun 75’inci maddesine aykırılık teşkil ettiğini belirten Bakanlık, iptal işleminin zorunlu olduğunu bildirdi.
Van Barosu: Bakanlığın gerekçesi mevzuatla çelişiyor
Bakanlığın açıklamasına Van Barosu’ndan yanıt gecikmedi. Van Barosu Başkanlığı, protokolün iptal edilmesine ilişkin gerekçelerin ilgili mevzuatın bütünüyle bağdaşmadığını belirterek Bakanlığın değerlendirmesine itiraz etti.
Baro açıklamasında, 5393 sayılı Belediye Kanunu’nun 14’üncü maddesinin belediyelere sosyal hizmet ve yardım görevi yüklediği, 75’inci maddesinin ise kamu kurumu niteliğindeki meslek kuruluşlarıyla ortak hizmet projeleri yürütülmesine açıkça imkân tanıdığı hatırlatıldı.
Protokol kapsamında belediyenin bağımsız bir adli yardım hizmeti yürütmediğine dikkat çekilen açıklamada, avukat görevlendirmeleri ve ödemelerin baro tarafından tek merkezden gerçekleştirildiği belirtildi.
Belediyenin katkısının, adli yardım bütçesinin yetersiz kaldığı noktada daha fazla kadının hukuki desteğe ulaşmasını sağlamak olduğu ifade edildi.
"Mükerrer ödeme ve kamu zararı iddiası işleyişle bağdaşmıyor"
Van Barosu, Bakanlığın mükerrer ödeme ve kamu zararı gerekçesine de karşı çıktı.
Açıklamada, tek merkezden yürütülen bir hizmetin farklı kamu kaynaklarıyla desteklenmesinin tek başına mükerrer ödeme veya kamu zararı oluşturmayacağı savunuldu.
Anayasa'nın eşitlik ve hak arama özgürlüğüne ilişkin hükümleri ile 6284 sayılı Kanun'un koruyucu yaklaşımına da dikkat çekilen açıklamada, kadınların adalete erişimini kolaylaştıran kurumlar arası iş birliğinin önemine vurgu yapıldı.
Baro, kadınların hukuki desteğe erişimini güçlendiren bir protokolün iptal edilmesinin hukuken çelişkili olduğunu belirterek, kadına yönelik şiddetle mücadelede hukuki destek mekanizmalarının ortadan kaldırılması yerine güçlendirilmesi gerektiğini ifade etti.
Van'da şiddet mağduru kadınlar ne yapacak?
Bakanlığın protokolün iptalini savunması, Van Barosu'nun ise kararın hukuki dayanağına itiraz etmesi tartışmayı daha da büyüttü.
Tartışmanın merkezinde ise doğrudan şiddete maruz kalan kadınların hukuki desteğe erişimi bulunuyor. Protokolün iptal edilmesiyle birlikte daha önce bu iş birliği üzerinden sağlanan desteğin nasıl karşılanacağı, kaç kadının bu hizmetten yararlanabildiği ve yerine hangi mekanizmanın oluşturulduğu soruları yanıt bekliyor.
İçişleri Bakanlığı açıklamasında kadınlara yönelik bilinçlendirme çalışmaları ve kurumlar arası iş birliklerinin sürdürüldüğünü belirtirken, Baro hukuki desteğin kesintiye uğramasının kadınların adalete erişimini zorlaştırabileceğine dikkat çekiyor.





