Van’ın Erciş ilçesindeki Zilan Vadisi’nde enerji ve madencilik projelerinin ekolojik etkilerine dikkat çekmek amacıyla saha incelemesi ve ortak basın açıklaması gerçekleştirildi. DEM Parti Van Milletvekili Gülderen Varlı, Erciş Belediyesi meclis üyeleri, siyasi parti temsilcileri, ekoloji örgütleri ve Van Barosu temsilcilerinin katıldığı incelemede, bölgedeki projelerin doğal yaşam üzerindeki etkilerine dikkat çekildi. Ortak açıklamada, enerji ve madencilik faaliyetlerinin yeniden değerlendirilmesi ve Zilan Vadisi ile Van Gölü Havzası’nın bütüncül bir ekolojik koruma alanı ilan edilmesi istendi.
Zilan Vadisi’ndeki projeler incelendi
Heyet, Zilan Vadisi’ndeki jeotermal sondaj sahaları, Zilan HES çevresi ve geçmişte mermer ocağı olarak kullanılan alanlarda incelemelerde bulundu. Saha çalışmasının ardından Zilan Kanyonu’nda gerçekleştirilen ortak basın açıklamasını Mezopotamya Ekoloji Hareketi sözcüsü Rojhat Özgökçe okudu.
Ortak açıklamada, bölgede yürütülen güneş, hidroelektrik ve jeotermal enerji projeleri ile madencilik faaliyetlerinin su kaynakları, tarım alanları, meralar ve doğal yaşam üzerindeki etkilerine dikkat çekildi. Zilan Deresi’nin doğal akışındaki değişimlerin, Erciş Ovası ve Çelebibağ sazlıkları gibi sulak alanlar ile biyolojik çeşitlilik açısından risk oluşturduğu belirtildi. Faaliyetlerin tarım ve hayvancılıkla geçinen yurttaşların yaşamını da etkileyebileceği ifade edildi.
“Zilan’ın hafızasına yönelik bir müdahale yürütülüyor”
Ortak açıklamanın ardından konuşan DEM Parti Van Milletvekili Gülderen Varlı, Zilan Vadisi’ndeki faaliyetlerin yalnızca doğal çevre üzerindeki etkileriyle değerlendirilmemesi gerektiğini belirterek bölgenin tarihsel ve toplumsal hafızasına da dikkat çekti.
Zilan’daki ilk büyük tahribatın 1987 yılında kurulan barajla başladığını söyleyen Varlı, suyun doğal akışına yapılan müdahalelerin ekosistemin bütününü etkilediğini ifade etti. Su samurları, semender türleri ve Erciş bıyıklısı gibi canlıların yaşam alanlarına dikkat çeken Varlı, bölgedeki ekolojik sorunları Türkiye Büyük Millet Meclisi’nde gündeme getirmeyi ve hukuki süreci takip etmeyi sürdüreceklerini belirtti.
Ekolojik koruma alanı ilanı talebi
Ortak açıklamada, enerji ve madencilik projelerinin çevresel etkilerinin bilimsel veriler doğrultusunda değerlendirilmesi, izin süreçlerinin yeniden gözden geçirilmesi ve mevcut tahribatın giderilmesi istendi. Ayrıca halkın karar alma süreçlerine katılımının sağlanması çağrısı yapıldı.
Heyet, Zilan Vadisi ile Van Gölü Havzası’nın bütüncül bir ekolojik koruma alanı ilan edilmesini talep etti.
Mermer ocağı projesine ilişkin yargı kararı gündeme geldi
Saha incelemesinde, Hasanabdal bölgesindeki oniks mermer projesi de gündeme geldi. Projeye ilişkin “ÇED Gerekli Değildir” kararının, proje tanıtım dosyasındaki bilimsel ve teknik eksiklikler gerekçesiyle Van 4. İdare Mahkemesi tarafından iptal edildiği hatırlatıldı. Dava sürecinde Zilan Ekoloji Platformu ve Van ÇEV-DER’in de yer aldığı belirtildi.
Heyet, geçmiş madencilik faaliyetlerinin ardından alanın rehabilite edilmesi ve çevresel etkilerin giderilmesi gerektiğini vurguladı.
Saha incelemesine DEM Parti Van Milletvekili Gülderen Varlı’nın yanı sıra Erciş Belediyesi meclis üyeleri, siyasi parti temsilcileri, ekoloji örgütleri ve Van Barosu temsilcileri katıldı. Açıklamada, Zilan Vadisi ve Van Gölü Havzası’nın korunması için hukuki ve toplumsal mücadelenin sürdürüleceği belirtildi.
