Türkiye'nin en önemli sulak alanlarından biri olan Van Gölü Havzası'nda tehlike çanları çalıyor. Son yıllarda artan sıcaklıklar ve azalan yağışlar, gölün su seviyesinde dramatik düşüşlere neden oldu. Özellikle son 4-5 yıldır yaz aylarında belirginleşen çekilme, 2025 baharıyla birlikte yeniden hız kazandı. Yapılan ölçümlere göre bazı bölgelerde kıyı şeridi 1-2 kilometre gerilerken, son 3 yılda bu mesafenin bazı alanlarda 4-5 kilometreyi bulduğu tespit edildi.
SANTRALLER VE BARAJLAR GÖLÜN DAMARLARINI KESTİ
Göldeki çekilmenin tek nedeni küresel ısınma değil. Uzmanlara göre, Van Gölü'nü besleyen can damarları olan akarsular üzerine kurulan Hidroelektrik Santraller (HES), Jeotermal Santraller (JES) ve barajlar süreci hızlandıran en büyük etken. Zilan Çayı ve Koçköprü Barajı ile Çatak ve Muradiye ilçelerindeki santrallerin su akışını engellemesi, gölün beslenmesini durma noktasına getirdi. Bu yıl kar yağışının da mevsim normallerinin altında kalması, önümüzdeki yaz ayları için endişeyi ikiye katladı.
'BİREYSEL TASARRUF YETMEZ, POLİTİKA DEĞİŞMELİ'
Konuya ilişkin değerlendirmelerde bulunan Van Barosu Çevre ve Ekoloji Komisyonu üyesi Avukat Gülbahar Doğan, sorunun çözümünün sadece vatandaşın su tasarrufu yapmasıyla mümkün olmadığını vurguladı. Kuraklığın çok boyutlu bir kriz olduğunu belirten Doğan, 'Gölü besleyen sular üzerine santral kurulmasından vazgeçilmeli. Tarımda vahşi sulama yerine bilinçli sistemlere geçilmeli. Ayrıca göle dökülen atık suların arıtılmaması da çekilmeyi hızlandırıyor' ifadelerini kullandı.
'URMİYE GÖLÜ GİBİ OLMASIN'
Van EKO-DER Eşbaşkanı Erdoğan Ödük ise yanı başımızdaki acı bir tecrübeyi hatırlattı. İran'daki Urmiye Gölü'nün yanlış su politikaları yüzünden kuruyup yok olduğunu belirten Ödük, 'Gerekli önlemler alınmaz ve kamu kurumları sorumluluk üstlenmezse Van Gölü de aynı sonla karşı karşıya kalabilir' diyerek yetkilileri acil eylem planı oluşturmaya çağırdı.
