Bloomberg’den Çarpıcı İddia: Türkiye, S-400’leri Rusya’ya İade Etmeyi Değerlendiriyor
ABD merkezli finans ve haber ajansı Bloomberg, Türkiye’nin Rusya’dan satın aldığı S-400 hava savunma sistemlerine ilişkin dikkat çekici bir iddiayı gündeme taşıdı. Habere göre Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan, Rusya Devlet Başkanı Vladimir Putin ile geçtiğimiz hafta Türkmenistan’da gerçekleştirdiği görüşmede, S-400 sistemlerinin iadesi seçeneğini masaya yatırdı.
Bloomberg’in konuya yakın kaynaklara dayandırdığı haberinde, Ankara’nın bu adımı atmasındaki temel hedeflerin; ABD ile ilişkileri normalleştirmek, F-35 savaş uçağı programına yeniden dahil olmak ve Türk savunma sanayisine yönelik yaptırımların kaldırılmasını sağlamak olduğu ifade edildi.
Mali ve Stratejik Takas Senaryosu
Haberde, Türkiye’nin aktif olarak kullanmadığı S-400 sistemlerini Rusya’ya iade etmesi karşılığında, bu sistemler için ödenen milyarlarca dolarlık bedelin telafi edilmesini talep ettiği belirtildi. Ankara’nın, söz konusu bedelin Rusya’dan ithal edilen petrol ve doğal gaz faturalarından mahsup edilmesi formülü üzerinde durduğu aktarıldı.
Bloomberg’e göre Türkiye’nin Rusya-Ukrayna savaşındaki arabulucu rolü, Moskova’nın bu hassas talebe daha esnek yaklaşmasını sağlayabilecek önemli bir diplomatik unsur olarak öne çıkıyor.
Washington Hattında Kritik Zamanlama
Girişimin zamanlaması, Ankara-Washington hattında diplomatik temasların hız kazandığı bir döneme denk geliyor. ABD Başkanı Donald Trump’a yakınlığıyla bilinen ABD’nin Ankara Büyükelçisi Tom Barrack, kısa süre önce yaptığı açıklamada Türkiye’nin S-400’lerden vazgeçmeye “her zamankinden daha yakın” olduğunu ve sorunun önümüzdeki 4 ila 6 ay içinde çözülebileceğini söylemişti.
Cumhurbaşkanı Erdoğan’ın Eylül ayında Beyaz Saray’da Trump ile yaptığı görüşmede de F-35 programına dönüş ve CAATSA yaptırımlarının kaldırılması konularının ele alındığı biliniyor.
Kremlin Yalanladı, Ankara Sessizliğini Koruyor
Bloomberg’in haberinde, Türk makamlarının iddialarla ilgili resmi bir açıklama yapmaktan kaçındığına dikkat çekildi. Kremlin ise Erdoğan-Putin görüşmesinde S-400’lerin iadesinin gündeme geldiği yönündeki iddiaları reddetti.
Buna karşın diplomatik çevreler, F-35’lerin “gökyüzünün oyun kurucusu” olarak değerlendirildiğini ve Türk Hava Kuvvetleri’nin modernizasyon ihtiyacı göz önüne alındığında, S-400’lerin maliyetinin elde edilecek askeri ve diplomatik kazanımların yanında sınırlı kalabileceğini vurguluyor.
Krizin Arka Planı: Patriotlardan CAATSA’ya
Türkiye’nin Rus hava savunma sistemlerine yönelmesi, yaklaşık on yıl önce ABD ile Patriot füzeleri konusunda yaşanan anlaşmazlıklar ve 2016’daki darbe girişimi sonrası NATO müttefikleriyle oluşan güven krizine dayanıyor.
2019’da S-400’lerin teslim edilmesinin ardından Washington, Türkiye’yi F-35 programından çıkarmış, 2020 yılında ise CAATSA yaptırımlarını devreye sokmuştu. NATO yetkilileri, S-400’lerin F-35’lerle birlikte kullanılması halinde Rusya’nın kritik askeri istihbarat elde edebileceği endişesini uzun süredir dile getiriyor.
Tarihi Kırılma Noktası Olabilir
Bloomberg’in aktardığı iddiaların hayata geçmesi halinde, Türkiye’nin S-400 sistemlerini elden çıkarması; NATO içindeki konumunu güçlendiren, Batı savunma teknolojilerine erişimi yeniden açan ve Türk savunma sanayisinin önündeki engelleri kaldıran tarihi bir dönüm noktası olarak kayıtlara geçebilir.
