20 Kasım, tüm dünyada Çocuk Hakları Günü olarak kutlanıyor. Ancak bu yıl da, çocuk hakları ihlalleri gölgesinde geçti. Türkiye’de çocuklar hâlâ eğitimde, güvenlikte ve sosyal yaşamda ciddi hak kayıplarıyla karşı karşıya. Toplumsal Özgürlük Partisi (TÖP) Çocuk Hakları Meclisi sözcüsü ve Her Yer Çocuk derneği danışmanı Hatice Göz, BM Çocuk Hakları Sözleşmesi’nin yürürlüğe gireli 30 yıl olduğunu hatırlatarak, 20 Kasım Dünya Çocuk Hakları Günü’nün bu yıl da ağır hak ihlalleriyle geçtiğini vurguladı.
Göz, eğitimde de ihlallerin kronik hâle geldiğini belirterek, okul bırakma oranlarının geçen yıl 1 milyona yaklaştığını söyledi. Göz, Özel Eğitim Bütçesi ile övünüldüğünü, en yüksek payın çocuklara ayrıldığı söylense de gerçek durum farklı olduğunu, bütçenin çocuklara değil, personele, binalara ve Din İşleri Müdürlüğü’ne harcandığını ifade etti.
Çocukların eşit doğmadığını ve coğrafya, sınıf, dil, din gibi faktörlerin yaşam koşullarını belirlediğini ifade eden Göz, “Kürt çocukları anadillerini konuşamıyor, savaş ve çatışmalarda yaralanıyor, ölüyor, kültürlerini yaşayamıyor. Türkiye’nin Çocuk Hakları Sözleşmesi’nde koyduğu çekinmeler derhal kaldırılmalı ve tüm çocuk hakları uygulanıp korunmalı” diye konuştu.
“Çocuklar Şiddet ve Cezaya Terk Ediliyor”
Çocukların şiddet ve cezaya terk edildiğine dikkat çeken Göz, devletin çocukların yaşam koşullarını iyileştirmek ve eşit hâle getirmekle yükümlü olduğunu hatırlattı: “Çocuk hak ihlalleri yaşanırken müdahale edilmiyor. Çocuğun etrafı çetelerle ve uyuşturucu satıcılarıyla çevriliyken kimse müdahale etmiyor. Ancak çocuk suça sürüklendiğinde en yüksek ceza uygulanıyor. Bu çözüm değil. Koşullar değişmeli” ifadelerini kullandı. Akran zorbalığının da ülke genelindeki şiddet ortamıyla paralel olarak arttığını söyleyen Göz, “Ülkede her yer şiddet içinde. Çocuklardan ne bekleniyor? Onları koruyup güçlendirmesi gerekenler neden yapmıyor?”
“Çocuk İşçiliği Meşrulaştırıldı”
Göz, çocuk işçiliğinin meşrulaştırıldığını belirterek, “15 yaşındaki çocuklar haftanın dört günü çalışıyor, yaz tatili yok, çalıştıkları kadar maaş da almıyorlar. Ama işçi değil, öğrenci sayılıyorlar. Son bir yılda meslek alanında çalışırken ölen çocuk sayısı 8, genel olarak ölen çocukların sayısı ise 82” dedi.
“Çocuk Koruma Politikaları İşletilmiyor”
Çocuk hakları odaklı politikaların uygulanmadığını vurgulayan Göz, “Sistem çocukları güçlendirmek yerine sürekli zayıflatıyor. Karar vericilerin temel görevi, imzacısı oldukları Çocuk Hakları Sözleşmesi’ni çekincesiz uygulamak. Ama gerçek bundan uzak” ifadelerini kullandı.
“Medya Çocuk Hakları Konusunda Yetersiz”
Göz, medyanın da çocuk hakları konusunda yeterince sorumluluk almadığını belirtti: “Minguzzi davasında gördük; medya hem öldürülen hem suça sürüklenen çocukların haklarını gözetmekle yükümlü, ama çoğu zaman öldüren çocukları meşrulaştırdı. Çocuklar ülkedeki şiddet döngüsüne nesne hâline getiriliyor” diyerek konuşmasını sonlandırdı
