Geçtiğimiz günlerde Organize Sanayi Bölgesi’nde (OSB) yapımı son aşamaya gelen tekstil fabrikalarının inşaat sahasında incelemelerde bulunan Van Valisi Ozan Balcı OSB’ye yapılan yatırımların Van’da 50 bin kişiye istihdam sağlayacağını söyledi. VOSİAD Başkanı Şemsettin Bozkurt ise OSB’deki firmaların, özellikle son yıllarda büyük sıkıntılar yaşadığını, ve pandemiden bu yana Türkiye’deki yüksek enflasyon ve faizlerin, sanayiciler için ciddi bir belirsizlik yarattığını belirtti. Vali Ozan Balcı’nın 50 bin istihdam söyleminin akla, mantığa ve bilime aykırı olduğunu söyleyen Bozkurt, yüksek enflasyon ve faiz sarmalında verilen büyük teşviklere rağmen bir çok firmanın kapandığını vurguladı.
“Van OSB’de Sanayici Zor Durumda”
Üretim planlaması yapmak isteyen sanayiciler için öngörülebilirliğin önemli olduğuna vurgu yapan Bozkurt, son üç yılda sanayiciler yüzde 60–70 oranında faiz ödediğini ve yüzde 100’ün üzerinde firmanın enflasyonla mücadele ettiğini belirtti: “Maalesef Van OSB’de sanayicinin, üreticinin hali harap ve bitap. Yazılan ve çizilen çeklerin, geciken kredilerin haddi hesabı yok. Bu mevcut tablo, Van’ın sanayi ve üretim gerçeklerini açıkça ortaya koymaktadır.”
“Üreticiye yanlış desteklerler verildi”
Bozkurt, pandemiden önce, hükümetin bazı desteklerle tekstil sektörünü teşvik ettiğini ve bu desteklerin, sanayicilerin vergilerinden bütçeye aktarılan kaynaklarla sağlandığının altını çizdi. Bozkurt, “Van’ın tekstil üssü olamayacağını ve hammadde yataklarına uzak olduğunu, sadece fason üretim yapıldığını sürekli vurguladık. Mevcut üreticilerin üretimlerini güçlendirmek ve teknolojilerini yenilemek yerine, yanlış destekler verildi” diye konuştu.
“Özellikle kız çocukları ciddi şekilde sömürülüyor”
Van OSB’de yüzde 50–60 civarında, tüzüğe aykırı olarak tekstil ve çağrı merkezlerine yer verildiğini sözlerine ekleyen Bozkurt, “Özellikle kız çocukları ciddi şekilde sömürülüyor; çok çalıştırılıyorlar, az ücret alıyorlar ve sosyal hakları yok. Birçok firma da bir gece ansızın kapanıp gidiyor; Vanlı işçilerin ve çocukların rızkını alıp götürüyor” şeklinde konuştu.
“Van OSB için modern altyapı ve teknoloji şart”
OSB’de yaşanan enerji, hammadde ve altyapı eksikliklerine de değinen Bozkurt, özellikle kış aylarında elektrik kesintilerinin ve yolların durumunun da, üretimin sürekliliğini ciddi şekilde etkilediğini ifade etti. Çözüm önerilerini paylaşan Bozkurt, “Van Organize Sanayi Bölgesi’nin gelişebilmesi için modern altyapı ve teknoloji şarttır. Demir yolu bağlantısı, lojistik merkezi ve serbest bölge gibi unsurlar olmazsa, bölge dünyayla rekabet edemez. Ancak mevcut yönetim anlayışıyla bu vizyonun uygulanması mümkün değil. OSB’nin yolları harap, elektrik kesintileri devam ediyor ve bölge engebeli bir araziye kurulduğu için kış koşullarında ulaşım sağlanamıyor” cümlelerini kullandı.
“Van’ın ekonomik göstergeleri Türkiye ortalamasının çok altında”
Son 35 gün içinde kamuoyuyla paylaşılan verilerin, Van’ın Türkiye ortalamasının oldukça altında olduğunu gösterdiğini ifade eden Bozkurt, “Gayri safi yurt içi hasıla açısından Türkiye ortalaması 17 bin dolar civarında iken Van yalnızca 4.500 dolar seviyesinde. Sosyoekonomik gelişmişlik endeksinde Van 81 il arasında 74. sırada yer alıyor. Yani eğer mevcut yöneticiler her şeyin yolunda olduğunu söylüyorsa, bu ya verilerle çelişiyor ya da gerçekler gizleniyor” dedi.
“Mevcut yönetim söylemlerden öteye geçemiyor”
Bozkurt, daha önce Van Organize Sanayi Bölgesi’ni dünya standartlarına taşımak için Almanya, Çin ve ABD gibi ülkelerde incelemeler yaptıklarını, Kayseri, Gaziantep ve Bursa’daki OSB’leri gözlemlediklerini anlattı: “Van OSB’de 50 bin kişilik istihdam yaratabilecek altyapıyı kurmaktı. Pis su, temiz su, doğalgaz ve internet hatlarının kesintisiz sağlanması, dijital ortamda denetlenmesi, hatta güneş enerjisiyle elektrik üretimi planladık. Demir yolu bağlantısı için ön protokoller imzaladık ve Avrupa’dan teknoloji transferi için çalışmalar yaptık.Ne yazık ki, bu vizyon engellendi. Ancak mevcut yönetim anlayışı, hamasi söylemlerden öteye geçmiyor ve Van’ın gerçek sorunlarına çözüm üretemiyor.”
“Mevcut vizyonla Van OSB’nin geleceği geri gidiyor”
Mevcut teşvik sistemi, sanayicilere yeterli destek sunmadığını ve yeni iş insanlarını tuzağa düşürdüğüne dikkat çeken Bozkurt, “Bu durum iflaslara ve psikolojik çöküntülere yol açıyor.Van OSB’nin geleceği, mevcut vizyonla maalesef geri gidecek. Almanya, Gaziantep veya Kayseri gibi sanayide ileri adımlar atılmadıkça istihdam artışı sağlanamaz ve Van’ın ekonomik kalkınması mümkün olmaz. Avrupa’dan yatırımcı ve teknoloji transferi sağlanmadığı sürece bölge potansiyelini kullanamayacaktır” diyerek konuşmasını sonlandırdı.
