Milyonlarca çalışan ve işvereni yakından ilgilendiren Tamamlayıcı Emeklilik Sistemi (TES) konusunda dikkat çeken bir gelişme yaşandı. Kamuoyunda “ikinci emeklilik” olarak da bilinen sistem, hükümetin 2027-2029 dönemini kapsayan yeni Orta Vadeli Programı'nda (OVP) yer almadı.
Türkiye Gazetesi yazarı ve SGK Uzmanı İsa Karakaş, yeni OVP üzerinden yaptığı değerlendirmede uzun süredir gündemde olan TES'in mevcut haliyle rafa kaldırıldığını ifade etti.
Çalışanların maaşından yüzde 3 kesilecekti
Planlanan TES modelinde çalışanların ücretlerinden yüzde 3 oranında katkı payı alınması öngörülüyordu. İşverenlerin de çalışan adına yüzde 3 oranında katkı sağlaması gündemdeydi.
Sistemle birlikte çalışanların mevcut emeklilik gelirlerine ek bir gelir elde etmesi hedefleniyordu. Ancak TES'in yeni OVP'de yer almaması nedeniyle söz konusu ilave kesinti de şimdilik uygulanmayacak.
TES'in hayata geçmesi neden ertelendi?
Tamamlayıcı Emeklilik Sistemi'nin uygulanması için daha önce farklı tarihler açıklanmıştı. 2023 yılında yayımlanan OVP'de, Otomatik Katılım Sistemi'nin işveren katkısını da içeren TES modeline dönüştürülmesi için 2024 yılının son çeyreği hedeflenmişti.
Bu takvim gerçekleşmeyince uygulama 2025 yılına ötelenmiş, ardından 2026 Yılı Cumhurbaşkanlığı Programı'nda sistemin hayata geçirilmesine ilişkin süreç yeniden ertelenmişti.
Son OVP'de ise TES'e ilişkin herhangi bir başlık bulunmadı.
İsa Karakaş: Süreç tıkandı
SGK Uzmanı İsa Karakaş, TES'in mevcut ekonomik ve sosyal koşullarda uygulanmasının mümkün olmadığı yönündeki değerlendirmelerini daha önce de dile getirdiklerini belirtti.
Karakaş, sistem konusunda henüz kamuoyuna açıklanmış kesin bir kanun teklifinin veya uygulama metninin bulunmadığına dikkat çekti. Uzun süren ertelemelerin ardından TES'in yeni OVP'de de yer almaması, sistemin uygulanmasına yönelik sürecin belirsizliğini artırdı.
Asgari ücretlinin maaşından 991 TL kesilecekti
2026 yılında brüt asgari ücret 33 bin 30 TL, net asgari ücret ise 28 bin 75,50 TL olarak uygulanıyor. TES kapsamında brüt ücret üzerinden yüzde 3 oranında çalışan katkısı alınması halinde, asgari ücretli bir çalışanın maaşından aylık yaklaşık 991 TL kesinti yapılması söz konusu olacaktı.
Bu kesintinin özellikle dar gelirli çalışanların bütçesi üzerindeki etkisi de tartışma konusu olmuştu.
İşverene de yüzde 3'lük katkı yükü gelecekti
TES yalnızca çalışanların maaşlarını değil, işverenlerin maliyetlerini de etkileyen bir düzenleme olarak planlanıyordu. Modelin hayata geçirilmesi halinde çalışan katkısının yanı sıra işverenlerden de yüzde 3 oranında katkı alınması öngörülüyordu. Bu durum özellikle küçük işletmeler ve KOBİ'ler açısından ilave maliyet anlamına gelecekti.
TES tamamen kaldırıldı mı?
Yeni OVP'de TES'e yer verilmemesi, sistemin hukuken tamamen kaldırıldığı anlamına gelmiyor. Ancak mevcut durumda TES'in hayata geçirilmesine ilişkin yeni bir takvim açıklanmış değil. Bu nedenle çalışanların maaşlarından yapılması planlanan yüzde 3'lük ilave kesinti de şu aşamada uygulanmıyor.
