Van’da son günlerde yaşanan iş kazaları kamuoyunda büyük üzüntü yaratırken, yurttaşlar yaşanan ölümlerin “ihmal zincirinin sonucu” olduğunu dile getirdi. Van’ın İpekyolu ilçesi Buzhane Mahallesi’nde yapımı süren bir inşaatın 7’nci katından düşen Ergin Başak hayatını kaybederken, Vanlı ses sanatçısı Cumali Karataş’ın oğlu Resul Karataş da çalıştığı inşaatta geçirdiği iş kazasında yaşamını yitirdi. Her iki gencin de inşaattan düşerek hayatını kaybetmesi sonrası vatandaşlar, iş güvenliği önlemlerinin yetersizliğine dikkat çekti.
“Bu Sadece Van’ın Değil, Türkiye’nin Sorunu”
Vanlı yurttaşlar, yaşanan ölümlerin münferit olmadığını belirterek Türkiye genelinde işçi güvenliği konusunda ciddi eksiklikler bulunduğunu söyledi.
Bir vatandaş, Avrupa ülkelerindeki uygulamaları örnek göstererek, “‘Sadece Van’ın değil, Türkiye’nin genelinde maalesef işçilerle ilgili en ufak bir önlem yoktur. Avrupa ülkelerinde ciddi önlemler alınıyor. İşçilerin hakları var, sendikaları var, güvenlikleri var, sağlık güvenceleri var. Türkiye’de maalesef önlem alınmıyor. İnşaatlar yapılıyor, insanlar altından geçiyor ama hiçbir koruma yok. Bu genel bir sorundur. Köklü şekilde çözülmesi gerekir.’” şeklinde konuştu.
Aynı vatandaş, yıllardır işçilerin güvencesiz çalıştırıldığını savunarak, “Bugüne kadar ne mevcut hükümet ne de geçmiş hükümetler işçilerin sağlık ve iş güvencelerini tam anlamıyla sağlamadı. Bu konunun çözülmesi gerekiyor. Yoksa her gün daha acı haberler alırız” ifadelerini kullandı.
“İşsizlik İnsanları Mecbur Bırakıyor”
Vatandaşların büyük bölümü ise Van’daki işsizlik sorununa dikkat çekti. Yurttaşlar, ekonomik sıkıntılar nedeniyle insanların riskli koşullarda çalışmak zorunda kaldığını aktardı.
Bir vatandaş, yaşanan ekonomik tabloyu şu sözlerle anlatarak, “Millet son derece yoksul. Hiçbir yatırım yok. İnsanlar perişan, iş bulamıyorlar. Belki toplumun yüzde 30’u, 40’ı işsizdir. İnsanlar mecburen çalışıyor ama haklarını da alamıyorlar.” sözleriyle tepkisini gösterdi.
Oğlunun da kısa süre önce inşaatta çalıştığını söyleyen aynı vatandaş, “Benim çocuğum da dört aydır inşaatta çalışıyordu. Hakkını alamadan geri geldi. Dün geldi, bırakmadım. Daha gitmesini istemiyorum.” ifadesiyle yaşadığı mağduriyeti anlattı.
Ayrıca Van’daki işsizlik nedeniyle insanların şehir dışına gitmek zorunda kaldığını belirten yurttaş, “Van’da zaten işsizlik ve pahalılık var. İnsanlar temel ihtiyaçlarını bile almakta zorlanıyor. İş olmadığı için mecburen dışarıya çıkıyorlar. Irak’a gidiyorlar, İran’a gidiyorlar, başka yerlere çalışmaya gidiyorlar” dedi.
“Firmalar Masraftan Kaçıyor”
Vatandaşlar, iş kazalarının temel nedenlerinden birinin de işverenlerin güvenlik maliyetlerinden kaçınması olduğunu söyledi. Özellikle iskele, güvenlik filesi ve koruyucu ekipman eksikliklerinin ölümlere neden olduğunu savunan yurttaşlar, denetimlerin artırılması gerektiğini ifade etti.
Bir yurttaş, “İş olmadığı için sürekli Vanlı işçileri kullanıyorlar. Firmalar da yeterince sahip çıkmıyor. İşçi çalıştıran firmaların denetimleri sağlaması gerekiyor” bilgisini verdi.
Başka bir vatandaş ise firmaların daha fazla kazanç elde etmek için iş güvenliği önlemlerini geri plana ittiğini savunarak, “Firmalar daha fazla kazanmak için iş güvenliğine önem vermiyor. İskele kurmamak, güvenlik filesi almamak gibi masraflardan kaçıyorlar.” sözlerini sarf etti.
Aynı vatandaş, yaşanan ihmalleri örneklerle anlatarak, “Mesela biri aşağıda çalışırken yukarıdan malzeme düşebiliyor. Bunun için güvenlik filesi olması gerekiyor. Ama olmadığı için insanlar hayatını kaybediyor” diye konuştu.
“İnsan Hayatı Her Şeyden Önemlidir”
Vatandaşlar, “insan hayatının her şeyden önemli olduğu” yönündeki vurgularını kullanarak, “İnsan hayatı her şeyden önemlidir. İş güvenliği mutlaka sağlanmalı” dedi.
Başka bir vatandaş ise önlemlerin alınmamasını ekonomik kaygılara bağlayarak, “Herkes kendi cebini düşündüğü için kimse diğer insanları düşünmüyor. Daha az masraf yapmak istiyorlar. Bu yüzden önlemler alınmıyor” ifadelerini kullandı.
Vatandaşlar, devletin denetimleri sıklaştırması gerektiğini savunurken, bir yurttaş ise, “Kontrollerin daha fazla yapılması lazım ki bu ölümler azalsın. Kimse annesiz, babasız kalmasın.” diyerek uyarıda bulundu.
“Ölenler Bizim Akrabalarımızdı”
Hayatını kaybeden gençlerin yakın çevresinden olduklarını belirten bazı vatandaşlar ise yaşanan acının büyük olduğunu dile getirerek, “Ölen kişiler bizim akrabalarımızdı. Allah rahmet eylesin, mekânları cennet olsun. Bundan sonraki kazalarda şeflerin ve sorumluların daha dikkatli olması gerekiyor. Özellikle iş güvenliğine dikkat edilmesi şart” yorumunu yaptı.
İnşaat sektöründe çalışan başka bir vatandaş ise, “Çoğu iş alanında iş güvenliği yok. Sürekli daha fazla iş baskısı yapılıyor. Ama her şeyden önce iş güvenliği gelmeli” bilgisini kaydetti.
Uzun yıllardır şehir dışında çalıştığını söyleyen bir başka yurttaş da yaşanan sorunların yalnızca Van’la sınırlı olmadığını belirterek, “Ben de gurbetçiyim, İzmir’de çalışıyorum. Sürekli gidip geliyoruz. Ama iş güvenliği konusunda hâlâ büyük eksikler var” diye konuştu.
