TÜİK tarafından yayımlanan kültürel miras istatistikleri, Türkiye’nin tarihi ve kültürel değerlerine ilişkin güncel verileri ortaya koydu. Türkiye genelinde taşınmaz kültür varlıklarının sayısı bir önceki yıla göre yüzde 2,6 oranında artış gösterdi. En fazla taşınmaz kültür varlığı 34 bin 558 ile İstanbul’da bulunurken, İstanbul’u 8 bin 120 ile İzmir ve 5 bin 332 ile Muğla takip etti.
Van’da toplam sayı 497’ye yükseldi
Açıklanan verilere göre Van’da 2025 yılı itibarıyla taşınmaz kültür varlıkları ve sit alanlarının toplam sayısı 497 olarak kayıtlara geçti. 2024 yılında bu sayı 476 olarak açıklanmıştı. Böylece kentte bir yıl içerisinde toplam 21 adetlik artış yaşandı ve toplam sayı yaklaşık yüzde 4,4 yükseldi.
Van’daki taşınmaz kültür varlıklarının kendi içerisindeki dağılımı da dikkat çekti. Kentte 12 anıt ve abide, 15 idari yapı, 58 kültürel yapı, 1 şehitlik, 26 askeri yapı, 2 endüstriyel ve ticari yapı, 107 dinsel yapı, 53 mezarlık, 11 sivil mimarlık örneği ve 6 kalıntı bulunuyor. Verilere göre Van’da korunmaya alınmış sokak bulunmuyor.
Taşınmaz kültür varlıklarında yüzde 3,2 artış
Van’da yalnızca taşınmaz kültür varlıkları değerlendirildiğinde de artış yaşandığı görülüyor. 2024 yılında 282 olan taşınmaz kültür varlığı sayısı, 2025 yılında 291’e yükseldi. Böylece kentte bir yıl içerisinde 9 yeni taşınmaz kültür varlığı kayıtlara eklenirken, artış oranı yüzde 3,2 olarak gerçekleşti.
Van’ın tarihi geçmişi düşünüldüğünde söz konusu varlıkların kentin kültürel mirasının önemli bir bölümünü oluşturduğu görülüyor. Farklı dönemlere ait dini yapılar, askeri yapılar, mezarlıklar, sivil mimarlık örnekleri ve tarihi kalıntılar kentin geçmişten günümüze taşıdığı kültürel değerler arasında yer alıyor.
Sit alanlarının sayısı da arttı
Van’da sit alanlarının sayısında da önemli bir yükseliş yaşandı. 2024 yılında 194 olan sit alanı sayısı, 2025 yılında 205’e çıktı. Böylece bir yıllık dönemde 11 adetlik artış meydana gelirken, sit alanlarındaki artış oranı yaklaşık yüzde 5,7 oldu.
Kentteki 205 sit alanının 204’ünü arkeolojik sit alanları oluştururken, 1 alan tarihi sit alanı olarak kayıtlarda yer aldı. TÜİK verilerine göre Van’da kentsel sit alanı, kentsel arkeolojik alan ve karma sit alanı bulunmuyor.
Türkiye genelinde sit alanları da arttı
Türkiye genelinde sit alanlarının toplam sayısı da bir önceki yıla göre yüzde 6 oranında artarak 27 bin 703’e ulaştı. Bu alanların yüzde 97,1’ini arkeolojik sit alanları oluşturdu.
Kültürel miras istatistikleri, tarihi yapıların ve koruma altındaki alanların kayıt altına alınmasının yanı sıra bu değerlerin gelecek nesillere aktarılması açısından da önem taşıyor. Van’da taşınmaz kültür varlıkları ile sit alanlarının sayısındaki artış, kentin sahip olduğu tarihi mirasın envanterinin genişlediğini ortaya koydu.
