Vanlı iş insanı Şemsettin Bozkurt, Van'ın ekonomik, sosyal ve yönetsel sorunlarına ilişkin dikkat çeken açıklamalarda bulundu. Kentin tarihi ve coğrafi avantajlarına rağmen hak ettiği noktada olmadığını savunan Bozkurt, sınır ticaretinden turizme, tarım ve hayvancılıktan işsizliğe kadar birçok alanda yaşanan sorunları sıralayarak, doğru yönetim ve yatırımlarla Van'ın çok daha güçlü bir konuma gelebileceğini ifade etti.
"Van, Türkiye'nin en büyük potansiyeline sahip kentlerinden biri"
Van'ın tarihi ve stratejik konumuna dikkat çeken Bozkurt, kentin Türkiye'nin en avantajlı şehirlerinden biri olduğunu söyleyerek, "Türkiye'de herhalde Van kadar şanslı ve zengin potansiyele sahip çok az il vardır. İstanbul, Kocaeli, Gaziantep, Konya ve Kayseri gibi şehirleri ayrı tutarsak Van bu anlamda son derece önemli bir konumdadır. Van, 10 bin yıllık tarihiyle tarihi İpek Yolu üzerinde yer alan bir ticaret merkezidir. Kentin çok büyük potansiyelleri var. Ancak bu potansiyeller doğru şekilde harekete geçirilmelidir." dedi.
"Sınır kenti ama bölge müdürlükleri başka şehirlerde"
Van'ın İran'a komşu olmasına rağmen birçok kurumun Erzurum'da bulunmasını eleştiren Bozkurt, bunun kentin ekonomik gelişimini olumsuz etkilediğini ifade ederek, "Biz bir sınır kentiyiz. Buna rağmen İhracatçılar Birliği Erzurum'da bulunuyor. İran bizim komşumuz olmasına rağmen İran Konsolosluğu Erzurum'da. İhracatçılara uygun kredi sağlayan Eximbank'ın bölge yapılanması da Erzurum'da. Oysa hem nüfus hem de ekonomik potansiyel açısından Van daha güçlü bir şehir. Buna rağmen bütün bölge müdürlükleri orada bulunuyor. Dolayısıyla Van gerçekten sahipsiz kaldığı için işsizlik çok yüksek seviyelerde." diye konuştu.
"İran ile ticaret serbest bırakılırsa işsizlikten söz edilemez"
1990'lı yıllarda sınır ticaretinin çok daha canlı olduğunu ifade eden Bozkurt, İran ile ticaretin önündeki engellerin kaldırılması gerektiğini savunarak, "1990'lı yıllarda sınır ticareti çok daha serbestti. İthalat ve ihracata konu olan birçok ürün alınıp satılabiliyordu. Bugün ise İran'la ticaret yapmak oldukça zor hale geldi. Eğer İran ile ticari ilişkiler serbest bırakılır ve sınır ticareti yeniden canlandırılırsa Van'da işsizlikten söz etmek mümkün olmaz." ifadelerini kullandı.
"Van'da işsiz insan kalmaz"
Van'ın turizm açısından büyük bir potansiyele sahip olduğunu dile getiren Bozkurt, doğru planlama ile kentin ekonomik olarak önemli bir sıçrama yapabileceğini aktararak, "Van aynı zamanda tam anlamıyla bir turizm cennetidir. Yaz turizmi, kış turizmi, inanç turizmi, doğa turizmi ve tarih turizmi açısından çok büyük değerlere sahibiz. Bu potansiyeller doğru bir vizyonla ekonomiye kazandırılırsa Van'da işsiz insan kalmaz. Ancak yanlış politikalar uygulanırsa işsizlik azalmaz, tam tersine artar." vurgusunu yaptı.
"Van, turizmden hak ettiği payı alamıyor"
Geçmiş yıllarda Van'ın Türkiye'ye gelen turistler arasında önemli bir paya sahip olduğunu belirten Bozkurt, bugün ise bu potansiyelin yeterince değerlendirilemediğini anlatarak, "1970'li yıllarda Van, Türkiye'nin misafir ettiği turistlerin yaklaşık yüzde 10'unu ağırlıyordu. Türkiye bugün yaklaşık 60 milyon turisti misafir ediyor. Geçmişteki payını koruyabilseydi bugün Van'ın yaklaşık 10 milyon turisti ağırlaması gerekirdi." şeklinde konuştu.
"Tarım ve hayvancılık geriye gitti"
Kentte tarım ve hayvancılığın yıllar içerisinde ciddi gerileme yaşadığını savunan Bozkurt, küçükbaş hayvan sayısındaki düşüşe dikkat çekerek, "Yaklaşık 25 yıl önce Van'da 3,5 milyon küçükbaş hayvan vardı. Bugün bu sayı 2,5 milyona geriledi. Nüfus arttı, çok sayıda destek verildi ama buna rağmen tarım ve hayvancılık geriledi. Tarımımız da hayvancılığımız da adeta el birliğiyle bitirildi." sözlerini sarf etti.
Bozkurt ayrıca geçmişte yaptığı araştırmalarda yalnızca marul, maydanoz ve yeşil soğan için Van'dan her yıl yaklaşık 10 milyon doların başka illere gittiğini belirterek, üretimin yeniden canlandırılması gerektiğini söyledi.
"Van doğru yönetilmiyor"
Konuşmasının devamında Van'ın yönetim anlayışını da eleştiren Bozkurt, kentin sosyolojik yapısının yeterince dikkate alınmadığını belirterek, "Van'ın kendi vizyonuna uygun şekilde yönetilmesi gerekir. Siyasal kaygılarla Van yönetilemez. Van'ı yönetenlerin önemli bir kısmı Van'ı yeterince tanımıyor. Van'ın sosyolojisini bilmiyorlar. Dışarıdan gelip Van'a yeni bir misyon çizmeye, kentin hafızasını değiştirmeye çalışıyorlar. Sonrasında da Van'a zarar vererek görevlerinden ayrılıyorlar." dedi.
Valilerin görev sürelerinin geçici olduğuna işaret eden Bozkurt, "Vali devletin bir memurudur. Bugün ya da yarın bir kararnameyle görev yeri değişebilir. Peki yapılan yanlışların hesabını kim verecek?" sözleriyle eleştirilerini sürdürdü.
"Gençler işsiz, ustalar ise bulunamıyor"
Van'da üniversite mezunu gençlerin iş bulmakta zorlandığını belirten Bozkurt, buna karşın meslek sahibi ara eleman eksikliğinin büyüdüğünü hatırlatarak, "Bugün Van'da yaklaşık 30 bin aileye asgari ücret düzeyinde bile düzenli bir gelir girmiyor. Üniversite mezunu gençler bugün asgari ücretle çalışmaya razı durumda ancak iş bulamıyor. Buna karşılık bir sıvacı, demirci ya da meslek sahibi bir ustayı yüksek yevmiyeler ödemeden bulmak mümkün değil. Eğitim sistemi insanlara meslek kazandırmıyor. Diplomasını alan birçok genç işsiz kalıyor. Sonrasında da torpil beklentisi içerisine giriyor. Oysa insanların bir meslek sahibi olması gerekir. İnsan emeğiyle, alın teriyle ekmeğini kazanmalı, ayakta durmalıdır." değerlendirmesini yaptı.
"Önce yatırım altyapısı tamamlanmalı"
Van Havalimanı'ndaki yoğun talebe rağmen uçuş sayılarının yetersiz olduğunu dile getiren Bozkurt, yatırım altyapısının güçlendirilmesi gerektiğine değinerek, "Van Havalimanı yolcu yoğunluğu açısından Türkiye'nin en yoğun havalimanlarından biridir. Ancak talebe rağmen uçuş sayıları yeterli değildir. Talep çok yüksek, arz ise yetersizdir. Buradan ciddi gelir elde edilmesine rağmen Van'ın yatırım altyapısı yeterince güçlendirilmiyor. Öncelikle yatırım altyapısı tamamlanmalıdır. Ancak ondan sonra sanayi yatırımları ve büyük ekonomik projeler başarıya ulaşabilir. Bugün Van, yatırım altyapısı bakımından hâlâ oldukça zayıf bir noktadadır." diyerek konuşmasını sonlandırdı.