Hakkâri’de yaklaşık 30 milyon avro yatırımla hayata geçirilen Entegre Katı Atık Tesisi, 12 Nisan 2026’da meydana gelen heyelanda ağır hasar alarak kullanılamaz hale geldi. Yapımına 2020 yılında başlanan ve 2023’te geçici kabulü yapılan tesisin kısa sürede devre dışı kalması, yatırımın planlaması ve yer seçimine ilişkin soru işaretlerini beraberinde getirdi.
Katı atık tesisinin hizmet verememesiyle birlikte Hakkâri kent merkezi ve ilçelerinde çöp sorunu büyüdü. Özellikle Van-Yüksekova güzergâhında, Yüksekova’nın girişindeki Akocak köyü mevkiinde biriken atıklar, çevre kirliliği ve kötü koku sorununu gündeme getirdi.
30 milyon avroluk tesis heyelan nedeniyle devre dışı kaldı
Avrupa Birliği desteğiyle hayata geçirilen projenin temel amacı, Hakkâri ve ilçelerinde oluşan atıkların düzenli şekilde toplanmasını ve bertaraf edilmesini sağlayarak çevre kirliliğini önlemekti. Ancak Akçalı köyü yakınlarında kurulan tesis, 12 Nisan’da meydana gelen heyelanın ardından ağır hasar gördü ve atık kabulünü durdurdu.
Milyonlarca avroluk yatırımın birkaç yıl içinde kullanılamaz hale gelmesi, tesisin bulunduğu alanın seçiminde heyelan riskinin nasıl değerlendirildiği sorusunu gündeme taşıdı. Bölgedeki zemin etütlerinin kapsamı, olası afet risklerine karşı alınan önlemler ve tesisin yeniden faaliyete geçirilip geçirilemeyeceği ise yanıt bekleyen konular arasında yer alıyor.
Yüksekova girişinde çöp sorunu büyüyor
Tesisin devre dışı kalmasının ardından Hakkâri ve ilçelerinde atıkların toplanması ve bertaraf edilmesi konusunda yaşanan sorunlar daha görünür hale geldi. Van-Yüksekova yolu üzerindeki Akocak köyü mevkiinde biriken çöpler, uluslararası ulaşım güzergâhında çevre kirliliğine neden oluyor.
Açık alanda biriken atıklar, özellikle yağışlı havalarda çöplerin dere yataklarına taşınması ve su kaynaklarının kirlenmesi ihtimalini de gündeme getiriyor. Bölgedeki çevre ve halk sağlığı açısından risk oluşturabilecek bu durum, atıkların hangi yöntemle ve ne zaman toplanacağı sorusunu öne çıkarıyor.
Katı atık sorunu için kalıcı çözüm bekleniyor
Hakkâri ve ilçelerinde büyüyen çöp sorunu, katı atık tesisinin devre dışı kalmasının ardından bölgenin atık yönetiminde yaşanan aksaklıkları ortaya koydu. Yaklaşık 30 milyon avroya mal olan tesisin neden heyelan nedeniyle kullanılamaz hale geldiği, hasarın boyutu ve yeniden hizmete alınması için nasıl bir yol izleneceği önem taşıyor.
Tesisin geleceğine ilişkin belirsizlik sürerken, Yüksekova başta olmak üzere Hakkâri genelinde biriken atıkların nasıl bertaraf edileceği de çözüm bekliyor. Hem çevre kirliliğinin önlenmesi hem de halk sağlığının korunması için bölgede kalıcı bir katı atık yönetimi çözümüne ihtiyaç duyuluyor.
