Dünyanın en büyük sodalı gölü olan Van Gölü, bu kez uzaydan görüntülenen eşsiz renk desenleriyle gündeme geldi. Erciş Körfezi’nde tatlı su kaynaklarının gölün sodalı ve tuzlu suyuyla buluşması sonucu ortaya çıkan görüntüler, göl yüzeyinde dev bir ebru tablosunu andırdı. Sentinel-2 uydusuna yansıyan renk geçişleri, Van Gölü’nün yalnızca doğal güzellikleriyle değil, kendine özgü ekosistemiyle de dikkat çektiğini ortaya koydu.
Van Yüzüncü Yıl Üniversitesi Su Ürünleri Fakültesi Öğretim Üyesi Doç. Dr. Mustafa Akkuş, görüntülerin oluşumunda tatlı su ile karbonat bakımından zengin göl suyunun buluşmasının, çökeltilerin, rüzgârın ve akıntıların etkili olduğunu belirtti.
Erciş Körfezi’nde doğanın çizdiği ebru tablosu
Van Gölü’nün farklı noktalarında, özellikle akarsuların göle ulaştığı bölgelerde ortaya çıkan renk değişimleri, uydu görüntülerinde dikkat çekici desenler oluşturuyor. Son olarak Erciş Körfezi’nde kaydedilen görüntülerde mavi ve turkuaz tonların birbirine karıştığı, farklı renklerin iç içe geçtiği görüldü.
Doç. Dr. Akkuş, göle ulaşan kalsiyum bakımından zengin tatlı suların, karbonat bakımından zengin göl suyuyla karşılaşması sırasında kimyasal süreçlerin ve çökeltilerin ortaya çıkabildiğini ifade etti. Rüzgâr ve akıntılarla yayılan bu oluşumların, uydu görüntülerinde ebru sanatını andıran manzaralar oluşturduğunu kaydetti.
Van Gölü neden diğer göllerden farklı?
Yaklaşık 3 bin 712 kilometrekarelik yüzey alanına sahip Van Gölü, deniz seviyesinden yaklaşık 1.650 metre yükseklikte bulunuyor. Tuzlu ve sodalı suyuyla diğer göllerden ayrılan Van Gölü’nün pH değeri yaklaşık 9,2 seviyesinde bulunurken, bazı bölgelerde 10'a yaklaşabiliyor.
Gölün kendine özgü kimyasal özellikleri, burada yaşayan canlıların ve ekosistemin farklılaşmasında etkili oluyor. Tatlı su kaynaklarının göl suyuyla buluştuğu alanlarda yaşanan değişimler ise bu özel yapının uydu görüntülerine yansıyan örnekleri arasında yer alıyor.
Sonbahar yağışları görüntüleri etkiliyor
Doç. Dr. Mustafa Akkuş, sonbahar döneminde yağışların artmasıyla akarsuların Van Gölü’ne taşıdığı sediman miktarının da artabildiğine dikkat çekti. Akarsuların dağlardan ve havzadan taşıdığı maddeler, göle ulaşan suyun özelliklerini etkileyebiliyor.
Akkuş, gölün çevresindeki doğal süreçlerin birbirinden bağımsız düşünülemeyeceğini belirterek, havzada yaşananların akarsular aracılığıyla Van Gölü’ne taşındığını vurguladı.
Van Gölü için çevre uyarısı
Uydu görüntülerinde ortaya çıkan renk desenleri görsel açıdan ilgi çekerken, gölün korunmasına ilişkin önemli bir mesajı da gündeme taşıdı. Akarsular, geçtikleri bölgelerdeki çeşitli maddeleri ve sedimanları Van Gölü’ne ulaştırabiliyor. Bu nedenle gölün korunması için yalnızca kıyıların değil, gölü besleyen akarsuların ve havzanın da korunması gerekiyor.
Doç. Dr. Akkuş, Van Gölü’nün korunmasının akarsuların korunmasıyla doğrudan bağlantılı olduğunu belirterek, akarsu yataklarına bırakılan maddelerin göle taşınabileceğine dikkat çekti.
Van Gölü daha önce uzaydan dünya birincisi olmuştu
Van Gölü, 2016 yılında Uluslararası Uzay İstasyonu’nda görev yapan astronot Kate Rubins’in çektiği fotoğrafla uluslararası ölçekte de ilgi görmüştü. NASA’nın düzenlediği ve “Dünya Turnuvası” olarak bilinen çevrim içi fotoğraf yarışmasında, Van Gölü’nün uzaydan çekilen fotoğrafı 32 görüntü arasından finale kalmış ve yapılan oylamada birincilik elde etmişti.
İnci kefalinin göç yolculuğu, mikrobiyalitleri ve su altındaki tarihî kalıntılarıyla öne çıkan Van Gölü, Erciş Körfezi’nde uyduya yansıyan yeni görüntülerle bir kez daha gündeme geldi. Gölün uzaydan görülen renkleri, bölgenin doğal zenginliğini ortaya koyarken, bu eşsiz ekosistemin korunmasının önemini de hatırlattı.
