Sivas Cumhuriyet Üniversitesi Diş Hekimliği Fakültesi Çocuk Diş Hekimliği Ana Bilim Dalı Öğretim Üyesi Prof. Dr. Arife Kaptan, okulların açılmasına kısa süre kala çocukların ağız ve diş sağlığı konusunda ailelere önemli tavsiyelerde bulundu. Kaptan, herhangi bir ağrı veya belirti ortaya çıkmadan yapılacak kontroller sayesinde çürük ve diğer ağız-diş problemlerinin erken dönemde tespit edilebileceğini belirtti.
Diş ağrısı ders başarısını da etkileyebilir
Çocuklarda diş problemlerinin yalnızca ağız sağlığıyla sınırlı kalmadığını belirten Kaptan, özellikle diş ağrısının gece uykusunu bozabileceğini, bunun da ertesi gün çocuğun derslerine odaklanmasını zorlaştırabileceğini söyledi. Ağrı nedeniyle okula devam konusunda da sorun yaşanabileceğini ifade eden Kaptan, ön dişlerdeki belirgin çürüklerin ise çocukların gülümsemesini ve özgüvenini olumsuz etkileyebileceğini kaydetti.
Bu tür problemlerin çocukların sosyal çevresinde alay edilme veya akran zorbalığına maruz kalma riskini de artırabileceğine dikkat çeken Kaptan, yeni eğitim yılına sağlıklı bir ağızla başlanmasının önemini vurguladı.
İlk diş hekimi kontrolü ne zaman yapılmalı?
Çocukların diş hekimine götürülmesi için ağrı veya çürük oluşmasının beklenmemesi gerektiğini belirten Kaptan, ilk süt dişinin çıkmasının ardından en geç bir yaş civarında ilk kontrolün yapılmasını önerdi.
Süt dişlerinin geçici olmasına rağmen önemli görevler üstlendiğini ifade eden Kaptan, bu dişlerin beslenme ve konuşmaya yardımcı olduğunu, aynı zamanda daimi dişler için yer tuttuğunu belirtti. Süt dişlerinin erken kaybedilmesinin ilerleyen dönemde daimi dişlerin sürmesi ve dizilimiyle ilgili sorunlara yol açabileceğini söyledi.
Çocukların beslenme çantasına dikkat
Çocukluk döneminde diş çürüklerinin oldukça sık görülebildiğini belirten Kaptan, özellikle okul öncesi dönemde süt dişlerinde çürüklerle daha fazla karşılaşıldığını ifade etti. Şekerli ve yapışkan gıdaların sık tüketilmesi, yetersiz ağız bakımı ve düzenli diş hekimi kontrollerinin yapılmamasının başlıca nedenler arasında bulunduğunu söyledi.
Çürük oluşumunda yalnızca tüketilen şeker miktarının değil, ne sıklıkta tüketildiğinin de önemli olduğunu vurgulayan Kaptan, yeni eğitim döneminde beslenme çantalarının içeriğine de dikkat edilmesi gerektiğini belirtti.
Su, süt, peynir, yoğurt, meyve ve mümkünse şekersiz kuruyemişlerin tercih edilebileceğini söyleyen Kaptan; şekerli içecekler, şekerlemeler, çikolata, kek ve bisküvi gibi ürünlerin ise mümkün olduğunca sınırlandırılmasını önerdi.
Dişler günde en az iki kez fırçalanmalı
Çocukların dişlerini günde en az iki kez, yaklaşık 2 dakika boyunca fırçalaması gerektiğini belirten Kaptan, özellikle gece yatmadan önce yapılan fırçalamanın büyük önem taşıdığını söyledi.
Küçük çocuklarda diş fırçalamanın aileler tarafından takip edilmesi gerektiğini ifade eden Kaptan, alışkanlığın belirli bir yaşın beklenmesi yerine ilk dişin çıkmasıyla birlikte başlatılmasını önerdi. Çocuğun kendi dişlerini fırçalamayı öğrenebileceğini ancak küçük yaşlarda tek başına yeterli temizlik yapmasının beklenmemesi gerektiğini belirten Kaptan, aile desteğinin uzun süre devam etmesi gerektiğini kaydetti.
Yaşa uygun florür içeren diş macunlarının kullanılmasını tavsiye eden Kaptan, diş fırçalarının genel olarak 3 ila 6 ay arasında değiştirilmesini, kıllar yıprandığında ise bu sürenin beklenmemesini önerdi.
Diş hekimi korkusu nasıl önlenir?
Çocukların diş hekimi korkusunun oluşmasında ailelerin kullandığı dilin de etkili olduğunu belirten Kaptan, çocukları korkutabilecek ifadelerden uzak durulması gerektiğini söyledi.
İlk diş hekimi ziyaretinin çocuğun ağrı yaşadığı veya acil bir problemle karşılaştığı döneme bırakılmaması gerektiğini ifade eden Kaptan, herhangi bir şikayet bulunmadığı dönemde yapılacak ziyaretin daha doğru olduğunu belirtti. Böylece çocuğun diş hekimini ağrı ve korkuyla değil, sağlığını koruyan bir hekim olarak tanıyabileceğini söyledi.
Düzenli kontroller erken teşhis sağlıyor
Çocukluk döneminde yalnızca diş çürüklerinin değil; diş travmaları, erken süt dişi kayıpları, dişlerin sürmesiyle ilgili problemler ve ortodontik sorunların da görülebildiğini belirten Kaptan, düzenli kontroller sayesinde bu problemlerin önemli bir bölümünün erken fark edilebileceğini kaydetti.
Kaptan, diş sağlığında asıl önemli olanın problem ortaya çıktıktan sonra tedavi etmek yerine sorun oluşmadan önlem almak olduğunu belirterek, düzenli diş fırçalama, sağlıklı beslenme ve rutin diş hekimi kontrollerinin ihmal edilmemesi gerektiğini söyledi.
