Türkiye’de son aylarda inşaat ve hizmet sektörlerinde güven endekslerinde artış gözlense de Van’da bu durum pek hissedilmiyor. İnşaatta maliyetler hala yüksek. Kiralar durmadan artıyor, alım gücü ise düşüyor.
Türkiye istatistik kurumu (TÜİK) tarafından açıklanan verilere göre, Eylül 2025’te mevsim etkilerinden arındırılmış güven endeksine göre, Eylül ayında hizmet sektörü güven endeksi yüzde 0,1 azalarak 111,0, perakende ticaret sektörü güven endeksi yüzde 0,4 artarak 109,2, inşaat sektörü güven endeksi ise yüzde 3,6 artarak 88,3 değerine yükseldi.
İNŞAATTA İSTİHDAM BEKLENTİSİ YÜKSELDİ
TÜİK verilerine bakıldığında, inşaat sektöründeki güven artışının en önemli sebebi, firmaların önümüzdeki üç aylık döneme ilişkin istihdam beklentilerindeki yükseliş olduğunu göstermesi oldu. ‘’Gelecek üç aylık dönemde toplam çalışan sayısı beklentisi’’ endeksi, Ağustos ayında 89,3 iken Eylülde 95,0 seviyesine çıktı. Aynı zamanda ‘’alınan kayıtlı siparişlerin mevcut düzeyi’’ endeksi de 81,7 seviyesine yükselerek sektördeki canlılığı da gösterdi. Fakat Van'da inşaat firmaları bunun tam tersini söylüyor. İnşaat malzemelerinin git gide arttığını dile getiren firmalar, malzemelerin pahalılığınsan söz etti.
HİZMET SEKTÖRÜNDE DURGUNLUK SİNYALİ
Hizmet sektörü güven endeksi geçen aya göre yüzde 111,1’den 111,0’a geriledi. Son 3 aylık dönemde iş durumu ise 109,6'dan 109,5 düşerken son 3 aylık dönemde hizmetlere olan talep yüzde 108,7’den 109,5’çıkarak artış gösterdi. Gelecek 3 aylık dönemde hizmetlere olan talep beklentisi 115,0'dan 114,2 gerileyerek beklentiyi düşük gösterdi. Bu durum Van’da ise özellikle turizm ve ulaşım hizmetleri sektörlerinde yaz sezonunun sona ermesiyle birlikte hizmet talebinde yavaşlama bekleniyor.
PERAKENDE TİCARETTE STOKLAR AZALDI!
Perakende ticaret sektörü güven endeksi yüzde 108,82'den 109,2 yükseldi. Son 3 aylık dönemde iş hacmi-satışlar ise yüzde 117,7'den 116,3 geriledi. Aynı zamanda Mevcut mal stok seviyesi yüzde 86,6’dan 89,6’ya yükseldi. Bu artış, stok azalışını ifade ediyor. Bu verilere bakıldığında Van’daki, yaz sezonun yerli turist sayısının düşmesi bu oranları tam anlamıyla karşılamıyor olduğunu gösteriyor.
