Feti Yıldız, kamuoyunda tartışılan Milli Dayanışma, Kardeşlik ve Demokrasi Komisyonu raporuna ilişkin değerlendirmelerde bulundu. Yıldız, raporda “umut hakkı” ifadesinin doğrudan yer alıp almayacağına dair soruya, “Umut hakkı isim olarak olmasa bile AİHM kararları üzerinden içerik olarak mutlaka olacak” yanıtını verdi.
Komisyonun hazırladığı taslakta, Abdullah Öcalan’a yönelik olarak “umut hakkı”na ilişkin açık bir ifade yer almadığı daha önce kamuoyuna yansımıştı. Ancak Yıldız’ın açıklamaları, konunun dolaylı biçimde raporun içeriğinde yer alabileceği yönünde yorumlara neden oldu.
CHP’den farklı değerlendirme
Konuya ilişkin açıklama yapan Murat Emir ise, raporda belirli bir kişi ya da gruba yönelik özel bir düzenleme olmayacağını ifade etti. Emir, “Burada bir kişi için veya bir grup için bir düzenleme yer almayacak” dedi.
Yasal düzenleme vurgusu
Mevcut mevzuata göre “umut hakkı”nın uygulanabilmesi için Türk Ceza Kanunu ile Ceza ve Güvenlik Tedbirlerinin İnfazı Hakkında Kanun’da değişiklik yapılması gerekiyor. Özellikle anayasal düzene karşı işlenen suçlardan ağırlaştırılmış müebbet hapis cezası alanlar için şartlı salıvermenin önünde yasal engeller bulunuyor.
Hukukçulara göre bu düzenlemeler yapılmadan, Avrupa İnsan Hakları Mahkemesi’nin (AİHM) “umut hakkı”na ilişkin kararlarının uygulanması mümkün görünmüyor.
Tahliye tartışmaları
Uzman değerlendirmelerine göre, olası bir yasal değişiklik yapılsa dahi Abdullah Öcalan’ın 15 Şubat 1999 tarihli tutukluluğu esas alındığında, 36 yıllık sürenin dolacağı 15 Şubat 2035’ten önce şartlı salıverme değerlendirmesi yapılamayacağı ifade ediliyor.
Bahçeli’nin çıkışı gündemde
Devlet Bahçeli, 3 Şubat’ta TBMM Grup Toplantısı’nda yaptığı konuşmada “umut hakkı”na ilişkin ifadeleriyle dikkat çekmişti. Bahçeli, bu açıklamasının ardından hükümetin tutumuna ilişkin soruya, “Bundan sonrası hükümetin bileceği iştir” yanıtını vermişti.
Feti Yıldız ise 4 Şubat’ta yapılan koordinatörler toplantısının ardından yaptığı açıklamada, “Umut hakkı konusunda uzlaştık, sıkıntı yok” ifadelerini kullanmış; konunun hayata geçirilebilmesi için İnfaz Kanunu, Terörle Mücadele Kanunu ve Türk Ceza Kanunu’nda değişiklik yapılması gerektiğini belirtmişti.
Umut hakkı nedir?
“Umut hakkı”, ağırlaştırılmış müebbet hapis cezasına mahkûm edilen hükümlülerin, belirli bir süre cezaevinde kaldıktan sonra iyi hal ve davranışlarının değerlendirilerek koşullu salıverilme ihtimalinin incelenmesini öngören hukuki bir düzenleme olarak tanımlanıyor.
