İnsan Hakları Derneği (İHD), 19 Aralık Cezaevi Operasyonlarının yıl dönümünde cezaevlerinde yaşanan hak ihlallerine dikkat çekti. Açıklamada, 25 yıl önce F Tipi hapishanelere karşı açlık grevinde olan mahpuslara yönelik 20 cezaevinde eş zamanlı düzenlenen operasyonlarda 30 mahpus ve 2 kamu görevlisinin yaşamını yitirdiği, yüzlerce kişinin yaralandığı hatırlatıldı.
İHD, 19 Aralık’ın 2002 yılında “Cezaevlerinde İnsan Hakları İçin Mücadele ve Dayanışma Günü” ilan edildiğini belirterek, operasyon sırasında kimyasal gaz kullanıldığına dair iddiaların etkin biçimde soruşturulmadığını ve sorumluların yargı önüne çıkarılmadığını vurguladı. Açıklamada, insan yaşamını korumakla yükümlü olan devletin bu sorumluluğunu yerine getirmediği ifade edildi.
Dernek, katliama ilişkin davalardan birinin 17 Kasım 2025’te Bakırköy 13. Ağır Ceza Mahkemesi’nde görüldüğünü ve olağanüstü dava zamanaşımı süresinin dolduğu gerekçesiyle sanıklar hakkında düşme kararı verildiğini hatırlattı. Bu kararın kabul edilemez olduğu belirtilerek, cezasızlık politikasının bir kez daha sürdüğü kaydedildi.
Açıklamada, gelinen noktada tecrit sisteminin daha da ağırlaştırıldığı, özellikle F Tipi hapishanelerin yanı sıra Yüksek Güvenlikli, S Tipi ve Y Tipi cezaevlerinde mahpusların ağır izolasyon koşullarına maruz bırakıldığına dikkat çekildi. Birçok mahpusun, “kuyu tipi” olarak adlandırılan cezaevlerinde tecrit uygulamalarına karşı açlık grevinde olduğu belirtildi.
İHD, hasta mahpuslar sorununa da vurgu yaparak Türkiye hapishanelerinde en az 1.412 hasta mahpus bulunduğunu, bunlardan en az 335’inin durumunun ağır olduğunu açıkladı. Hasta, yaşlı ve engelli mahpusların tahliyelerinin önündeki engellerin kaldırılması çağrısında bulunuldu.
Açıklama, Hapishane ve Hukuk Sözcüsü Avukat Sedat Kula tarafından okundu. İHD, 19 Aralık operasyonlarında sorumluluğu bulunan failler yargılanana kadar ve cezaevlerindeki ağır hak ihlalleri sona erdirilene dek mücadelenin süreceğini belirtti.