Van’da 10–17 Aralık İnsan Hakları Haftası kapsamında düzenlenen panelde, anadilde eğitim, kimlik, eşitlik ve adalet başlıkları ele alındı.Demokratik Birlik İnisiyatifi tarafından organize edilen panel, Van’daki Atatürk Sanat Galerisi’nde gerçekleştirildi. Panelin moderatörlüğünü Gökhan Işık üstlenirken, Demokratik Birlik İnisiyatifi Sekretaryası’ndan Diba Keskin ile Avukat Veysi Atay konuşmacı olarak katıldı.
“Hakları tartışabiliyor olmak yol alındığını gösterir”
Panelde konuşan Avukat Veysi Atay, anadilde eğitim ve insan hakları tartışmalarının önemine dikkat çekerek, bu konuların konuşulabiliyor olmasının toplumsal bir ilerlemeye işaret ettiğini söyledi.
Atay, “Anadilde ve insan haklarında, kimlikte tartışma yapıyorsak bu bizim bir yol kat ettiğimiz anlamına geliyor. Ancak bizler yıllarca birçok haktan mahrum kaldık. Bunlardan biri de anadilimizden mahrum kalmamızdır” dedi.Birçok uluslararası belgede dahi Kürtçe çevirinin bulunmadığına dikkat çeken Atay, devletin tüm dilleri ve hakları tanıması gerektiğini vurguladı. Atay, Yerli Haklar Bildirgesi’nde anadilde eğitimin kolektif bir hak olarak tanındığını, Avrupa Konseyi Ulusal Azınlıkları Koruma Çerçeve Sözleşmesi’nde ise kültür ve eğitim alanında anadilin zorunlu olduğunun belirtildiğini hatırlattı.
“Dil sadece iletişim değil, kimliktir”
Demokratik Birlik İnisiyatifi Sekretaryası’ndan Diba Keskin ise konuşmasında anadilin varlık ve kimlik açısından taşıdığı öneme vurgu yaptı. Keskin, “Bir insan kendi dilinde konuşmadığında sesi yapay olur. Anadilden uzak bir dil, içten gelen bir ifade yaratmaz” diyerek, dil üzerindeki yasakların toplumun köklerinden koparılmasına yol açtığını ifade etti. “Kürtçe şarkı kasetlerini sakladığımız dönemleri yaşadık” diyen Keskin, dilin yalnızca bir iletişim aracı olmadığını belirterek, “Dil vatandır, kimliktir, hafızadır ve varlıktır. Dilimizden koparsak tarihimizden ve varlığımızdan da koparız” dedi.
“Çocuklara dil ve tarih aktarılmalı”
Keskin, anadilin gelecek kuşaklara aktarılmasının hayati olduğuna dikkat çekerek, “Bizler kendi dilimizle düşündükçe varız. Çocuklarımıza dilimizi ve tarihimizi anlatmadıkça, çocuklar kendi dili için mücadele etmez” ifadelerini kullandı.