Katar ve Pakistan'ın yoğun diplomasi trafiği sonuç verdi. ABD Başkanı Donald Trump, İran limanlarına uygulanan deniz ablukasının derhal kaldırılması talimatını verdi. Bu hamle, küresel ticaret için kritik öneme sahip Hürmüz Boğazı'nın yeniden açılmasını sağlayacak.
300 milyar dolarlık yeniden inşa fonu
Anlaşma karşılığında İran, Lübnan dahil tüm cephelerdeki saldırılarını kalıcı olarak durdurmayı kabul etti. Mutabakatın en dikkat çeken maddelerinden biri, İran için kurulacak 300 milyar dolar değerindeki uluslararası yatırım ve yeniden inşa fonu oldu. Bu fon, enerji ve altyapı sektörlerinin modernizasyonu amacıyla kullandırılacak.
İki aşamalı plan
İran'ın yurt dışında dondurulmuş yaklaşık 24 milyar dolarlık varlığı da şartlı olarak serbest bırakılacak. İnsani krizin önüne geçmek için 6 milyar dolar, gıda ve tıbbi malzeme için derhal kullanıma açılacak.
Uygulama süreci iki aşamadan oluşacak. İlk 60 günde ABD yeni yaptırım uygulamayacak, İran uranyum zenginleştirmeyi durduracak. İkinci aşamada yaptırımların tamamen kaldırılması gündeme gelecek.
Muhalif sesler var
ABD'de Senatör Lindsey Graham, 300 milyar dolarlık planı "Düşmana Marshall Planı sunmak" olarak nitelendirerek tepki gösterdi. İran'da muhafazakâr kesimler anlaşmaya karşı çıkarken, en büyük şüpheci ülke ise İsrail oldu.
Taraflar, anlaşmayı resmiyete dökmek üzere cuma günü İsviçre'de imza töreni düzenleyecek.