İran, küresel enerji ve deniz ticareti açısından kritik öneme sahip Hürmüz Boğazı’nın yeniden açılması konusunda ABD’ye bir dizi şart sundu. İran Ulusal Güvenlik Yüksek Konseyi Genel Sekreteri Muhammed Bakır Zülkadir, Washington’ın İran’a yönelik tutumunu değiştirmemesi halinde boğazın açılmayacağını söyledi.
İran’ın Hürmüz şartları neler?
Zülkadir’in açıklamasına göre Tahran, Hürmüz Boğazı’nın yeniden açılması için ABD’nin İran’a yönelik tehditlerinden vazgeçmesini ve İran’ın kutsallarına yönelik saygısızlığa son verilmesini istiyor.
İranlı yetkili, savaşın yalnızca İran ile ABD arasındaki cepheyle sınırlı kalmaması gerektiğini belirterek Lübnan, Filistin, Yemen ve Irak dahil tüm cephelerde savaşın sona ermesini talep etti.
ABD güçlerinin bölgeden çekilmesi isteniyor
İran’ın talepleri arasında ABD’nin deniz ablukasını kaldırması ve askeri güçlerini İran yakınlarından çekmesi de bulunuyor.
Tahran ayrıca dondurulan İran varlıklarının serbest bırakılmasını ve ülkeye yönelik ekonomik yaptırımların kaldırılmasını istiyor.
“Savaşın zararları tamamen karşılanmalı”
İran’ın bir diğer talebi ise savaş nedeniyle meydana gelen zararların karşılanması oldu.
Zülkadir, İran Ulusal Güvenlik Yüksek Konseyi’nin savaş ve müzakere süreçlerinde ortaya koyduğu şartlardan “hiçbir zaman” taviz vermeyeceğini söyledi.
Hürmüz Boğazı neden kritik?
Hürmüz Boğazı, Basra Körfezi ile Umman Körfezi arasındaki stratejik konumu nedeniyle küresel enerji taşımacılığı açısından büyük önem taşıyor. Boğazdaki gerilim, petrol piyasaları ve uluslararası deniz ticareti üzerinde doğrudan etkili olabiliyor.
İran, savaş öncesinde de Hürmüz Boğazı’nı kapatma tehdidinde bulunmuştu. Çatışmalar sırasında boğazın deniz trafiğine kapanmasıyla bölgedeki ulaşım ve enerji akışına ilişkin endişeler arttı.
İran ve Umman görüşmeleri sürdürüyor
İran ile Umman arasında güvenli bir deniz ulaşım güzergahı oluşturulması amacıyla görüşmelerin sürdüğü belirtiliyor.
Tahran’dan yapılan açıklamalarda tarafların olası bir anlaşmaya yakın olduğu ifade edilse de anlaşmanın ayrıntıları henüz resmi olarak açıklanmış değil.