Bu terim, bir hikâyede beklenmedik bir şekilde ortaya çıkan ve sorunları çözmek için kullanılan bir çözüm veya karakteri ifade etmek için de kullanılır.
Modern edebiyat ve film eleştirilerinde, bir hikâyenin mantıksız veya aşırı yapay bir şekilde çözülmesi durumunda "deus ex machina" terimi eleştirel bir anlamda kullanılabilir. Yani, karakterlerin veya olayların doğal gelişimi yerine, dışsal bir güç ya da ani bir çözüm ile sorunların çözülmesi.